Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Neen! Géén „opstandelingen", géén „verraders", al werden ze ook zoo door Engelschen en Engelsch-gezinden betiteld.

Zij waren van overtuiging, dat het Ministerie-Botha de wetten des lands had geschonden door dien aanvallenden oorlog op DuitschZuid-West en daarom moésten ze zich tegen Botha verzetten. Hun drang voor vrijheid en recht was te sterk dan dat ze deze onrechtmatige daad konden dulden.

Beyers en De Wet en wie hen volgden kwamen niet in opstand tegen de Engelsche Regeering, ze schonden niet hun eenmaal gegeven woord van trouw — hun opstand was gericht tegen het Ministerie-Botha; tegen den oorlog, waarin het de ZuidAfrikanen trok; tegen het gebruik van de verdedigingsmacht der Unie — die krachtens de wet uitsluitend ter verdediging van de Unie moest dienen — voor een aanvallenden oorlog

Het verloop van den Opstand in Zuid-Afrika?

In hooge mate tragisch!

Wie is niet diep begaan met den Helden-aanvoerder der Boeren die op 1 December 1914 door een overmacht werd gevangen genomen en den 22en Juni 1915 werd veroordeeld tot zes jaren gevangenschap ?

Of wie denkt niet met weemoed terug aan het gebeurde op den 6en December 1914, toen Generaal Beyers verdronk in de Vaal voor de oogen zijner vervolgers?

En wiens hart is nog niet ten diepste ontroerd, als hij zich herinnert, hoe de man met een groot Afrikaansch hart, „Jopie" Pourie, op 20 December 1914 wegens hoogverraad werd gefusilleerd ?

De Opstand in Zuid-Afrika werd gedempt! Botha triomfeerde

met de overmacht zijner wapenen over de „rebellie". Maar

in de harten van de meerderheid der Afrikaners wortelde sinds diep en vast de overtuiging, dat de overwinnaar de overwonnene, de overwonnenen de overwinnaars waren *)

De schuldigen aan den Opstand.

Iri één en onverdeeld Zuid-Afrika was het twistvuur ontbrand en hoog vlamde het op, de nog jeugdige natie in twee kampen verdeelend, die verbitterd tegenover elkander stonden.

Aan wie de schuld?. »

Niét aan Beyers en De Wet, maar aan Botha en Smuts; niét

') Dit bleek overtuigend in den verkiezingsstrijd — October 1915 —, inwelken Botha's aanhangers in stemmental in de minderheid bleven, hoewel door de wijze, waarop in de ünie candidaten verkozen werden, de minderheid toch nog Regeeringspartij bleef.

263

Sluiten