Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

123

bewaard blijft 1). Ja, zij kunnen zelfs het gevaar van mogelijke wederstrevende invloeden rustig op den koop toe nemen, omdat zij vertrouwen hebben in de levenskracht dier door God zelf bevruchte kiemen en weten, dat hun kinderen bestemd zijn voor het leven in een wereld, die nu eenmaal van „wederpartijdige" krachten en machten vol is.

Kortom, de eene Christenmensch kan even ernstige gemoedsbezwaren hebben tegen de „Christelijke" school als de andere tegen de „neutrale" en beider gemoedsbezwaren zijn, als zij oprecht zijn, precies even eerbiedwaardig.

En nu hebben wij nog niet eens gesproken Van hen, die, zooals wij reeds aanstipten, in Dr. Rutgers van der Loeff een bekwaam woordvoerder hebben gevonden, en wier aantal zonder eenigen twijfel stijgende is, die zich „modernen" noemen of laten noemen en van politiek links zijn en willen blijven, maar die even sterk als de meest „orthodoxen" een school verwerpen, die niet doortrokken is van den zuurdeesem van hun godsdienstig geloof. Zij moeten eischen en eischen dan ook, een bijzondere school van hun kleur, zonder daarom afstand te willen doen van hun recht op den naam van „liberaal".

Het bedoelde artikel van Dr. Rutgers van der Loeff is ons dan ook een welkome bijdrage tot datgene, waartoe al het voorgaande ons onafwijsbaar schijnt te dringen, nl. tot de erkentenis, dat de kwestie van de verhouding tusschen school en godsdienst, op zichzelf genomen, al gansch bijzonder ongeschikt is om als politiek shibboleth dienst te doen. ZIJ IS DAARTOE OEMAAKT.

Evenwel niet alleen door menschelijke willekeur, partijdrift of oneerlijkheid, al hebben die vlijtig medegewerkt om den strijd onnoodig te verlengen, te verscherpen en te vergiftigen, maar in de eerste plaats par la force des choses, door de ontwikkeling, die de dingen in de XlXe eeuw nu eenmaal genomen hebben en die veel sterker is dan alle menschelijk willen en denken. En wel in de voornaamste plaats door het reeds aangevoerde feit van het ontstaan en de reusachtige ontwikkeling van de volksschool. Deze maakte het in dubbele mate onmogelijk dat het

x) Vergelijk de noot op blz. 122.

Sluiten