Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

163

bevrijd worden, 't Kan niets geen kwaad, wanneer de Bildung naar het beroep smaakt, wanneer slechts de beroepsarbeid ook naar Bildung smaakt."

Dat is wat zwaar duitsch uitgedrukt, maar de bedoeling is duidelijk : men kan in en door zijn beroep een algemeen ontwikkeld mensch zijn en meer en meer worden. En als dit waar is, dan moet 't ook waar zijn, dat beroepsopleiding nl. de goede, echte, de baan is tot algemeene ontwikkeling. Zelfs in het Rapport der Ineenschakelingscommissie wordt het schuchter uitgesproken, dat er eigenlijk geen tegenstelling is tusschen vakschool en algemeen vormende school, omdat in iedere vakschool ook opgevoed wordt; veel krasser verwerpt Kerschensteiner1) de splitsing der scholen in opvoedings- en vakscholen, in scholen van het kennen en het erkennen. „Zelfs de bekrompenste vakschool", zegt hij, „is ontegenzeggelijk, trots alle professoren der philosophie, die dat willen ontkennen, een werkelijke, echte en goede opvoedingsschool, in zooverre zij slechts de immanente opvoedende krachten, die in de eenzijdig door haar gekozen stof opgesloten liggen, werkelijk laat verwerken. — De ware algemeene vorming van 't individu bestaat alleen in en is slechts mogelijk als de uitbeelding van zijn eigen individueele krachten. Dat is echter alleen bereikbaar, wanneer de scholen zich splitsen. Iedere werkelijke Bildung is altijd zonder uitzondering een soort beroepsopleiding, als wij onder beroep slechts verstaan den werkkring, waarvoor ieder krachtens de structuur van zijn persoonlijkheid bestemd is." Met instemming haalt hij nog uit Qoethe aan: „Maak van u zelf een werktuig, en wacht dan af, welke plaats de menschheid u in 't algemeene leven wilwillend zal inruimen, 't Is altijd en overal noodig van onderop te dienen, en daarom is het 't beste, zich tot één handwerk te bepalen. Voor den minst ontwikkelde blijft dat altijd één handwerk, voor de beter aangelegden wordt 't een kunst en de allerbesten, wel, als zij één ding doen, doen zij alles, of, om 't minder paradoxaal

Das Orundaxiom des Bildungsprozesses und seine Folgerungen für die Schulorganisation. Muthesius' Pad. Blatter, XLVI 7/8, 1917, bl. 348 v. 354. Verg. zijn Orundfragen der Schulorganisation. 2, Berufsbildung oder Allgemeinbildung'' vooral, bl. 32 v. = De Vletter. Dr. Q. Kerschensteiner. De Komende School, bl. 31. v.

Sluiten