Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

186

geven wij dan niet prijs alles wat wij sedert Rousseau in zake de emancipatie der kinderziel gewonnen hebben? Oeven wij dan niet volkomen gelijk aan Montessori (in den aanhef van haar eerste werk), dat de geheele opvoeding tot nu toe stond in het teeken der slavernij? Maken wij er dan, zoo niet werkelijke slaven, dan toch zeker slavenzielen van? Als wij slechts tot dien prijs de opvoeding tot maatschappelijken dienst kunnen verkrijgen, is het dan maar niet beter er van af te zien en ons te houden aan de oude, onvervalschte „Individualpadagogik" van Rousseau? Maar dan komen wij ook niet uit boven de beperktheid en het onvoldoende van het gevers-ideaal, waarop wij in den aanvang van dit hoofdstuk wezen.

Hoe acuut dat vraagstuk is, wil ik wederom door een paar citaten toelichten, die mij op nieuw de gelegenheid geven de aandacht te vestigen op een in Nederland vermoedelijk geheel onbekend buitenlandsch tijdschrift, dat, al is het minder wetenschappelijk en geleerd, zeker niet minder merkwaardig is dan de Educational Review. Ik bedoel het „Bulletin de 1'Ecole Ferrer". De Ecole Ferrer is — of was — een kleine bizondere school te Lausanne, gesticht, onderhouden en beheerd door een groepje overtuigde en radicale socialisten ]), zelf arbeiders, en waar zij hunne kinderen ook lieten opvoeden tot arbeiders, wat op zichzelf reeds een groote merkwaardigheid is. Wij zijn hier in heel ander gezelschap dan van de geleerden der Columbia University, maar toch in dat van mannen en vrouwen, die verbazend goed weten wat zij willen, verbazend scherp nadenken, ontleden en oordeelen, en zich verbazend goed, met haast meer dan fransche klaarheid, weten uit te drukken. Wij zouden onze lezers gaarne nog meer over en uit dit merkwaardige tijdschrift willen mededeelen, maar vestigen voor ons doel alleen de aandacht op het verslag van de „8e Fête pédagogique de 1'Ecole Ferrer, 10 Dec. 1918", waarvan discussies over de verhouding van vrijheid en

d. o. Paul Robin, de weesvader van Prévost te Cempuis in N. W. Frankrijk, wiens gewaagde hervormingen destijds (± 1S94) zoo veel van zich deden spreken, ook bij ons; die toen wegens zijn internationalisme afgezet werd en na lange vergetelheid weer te Lausanne opdook aan bedoelde „Ecole Ferrer", evenwel meer als belangstellend beschouwer en raadgever dan als actief medewerker. Sedert overleden.

Sluiten