Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

18

Deze eenvoudige arbeiders paarden aan het inzicht dat ze hadden — namelijk dat een akker eerst gezaaid moet worden voordat er kan worden geoogst, en dat er een akker en zaaizaad moet zijn, zelfs voordat het zaaien begonnen kan worden — het inzicht, dat na de oogst nieuwe akkers en nieuw zaaizaad kan worden verwor* ven. Daarom aten ze hun besparingen niet op, doch besteedden deze voor een belangrijk deel, om het kapi* taal hunner vereeniging te vergrooten en daarmede aan hun beweging grooter uitbreiding te geven. Eigenlijk was dit niets anders dan handelen volgens het program, dat ze hadden gemaakt. Maar wie vergeet in de zwoegende warmte van den oogsttijd, wanneer het koren wordt opgetast in de schuren wel eens niet de akker in het komende jaar en gaat zich te buiten in het oogstfeest.

Maar deze menschen vergaten hun wereldhervormings* plannen niet en dus gingen ze zich niet te buiten — in hun bittere armoede van f 3 a f 4 per week — om hun besparingen op te eten. Dit is de sprekende karakter* trek gebleven van de Engelsche coöperatieve beweging, die het best aan eenige cijfers kan worden gedemon* streerd. Eerst iets van Rochdale zelf:

Jaar Ledental Kapitaal Omzet Overschot

(winst)

1844 28 f 326 — —

1845 74 „ 2.172 f 8.520 f 264 1855 1400 „ 132.384 „ 538.824 „ 37.308 1865 5326 „ 945.336 „ 2.354.808 „ 301.632 1875 8415 „ 2.708.184 „ 3.667.884 „ 578.544

Dit staatje geeft een sprekend overzicht van de buitengewone groei in de eerste 30 jaar van het bestaan

Sluiten