Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

JAARTAL 1908

344

stedelijke huishouding is voor de gemeenteraadsleden uit onze dorpen nauwelijks van eenig belang, gaat buiten hen om, en over hun hoofd heen. En omgekeerd, het Christelijk ideaal, dat te plattenlande nog altoos bereikbaar is, werd almeer voor onze groote steden een utopie, die niemand meer najaagt. Splitsing zal daarom door den eisch der historie, door het essentieel verschil tusschen stads- en dorpsgemeenten, en door het geheel ander soort problemen, dat beide soort gemeenten aan de orde stelt, voor uwen Bond geboden zijn. Er zal eenerzijds een middel moeten gevonden worden, om het noodige licht te ontsteken voor de gemeenteraadsleden te plattenlande, en anderzijds een poging moeten worden gewaagd, om onze stadsgemeenteraadsleden een meer zelfstandige positie in den Raad te doen innemen bij de behandeling van de heel andere problemen die h├╝n worden voorgelegd. Zelfs afzonderlijke vergaderingen voor beide soort gemeenteraadsleden zullen allicht gewenscht zijn. Maar hetgeen waaraan onze gemeenteraadsleden te plattelande in de eerste plaats behoefte zullen hebben, is een bureau van advies, waartoe ze zich wenden kunnen met alle vragen, die in hun gemeentelijk leven in behandeling komen, vooral om hen advies te doen inwinnen, hoeverre hun rechten gaan, en hoe ze hun zelfstandigheid tegen den Burgemeester en bij de Gedeputeerde Staten verdedigen kunnen. Zelfs zou het opnemen in uw kring van de leden van Gedeputeerde Staten, juist met het oog op de Gemeentebelangen, in hooge mate gewenscht zijn. Niet zelden toch komt 't voor, dat onze eigen mannen in het College van Gedeputeerde Staten de van liberale zijde voor dit college ingezette routine volgen en zoo, zonder het te merken, en stellig zonder het ook maar in het minst te bedoelen, aan de zelfstandigheid van het gemeentewezen veel meer dan noodzakelijk is, afbreuk doen. Ook een beknopt, helder opgesteld handboek, waarin duidelijk de verhouding tusschen de gemeenteraadsleden en de hooge autoriteiten werd uiteengezet, zoodat elk gemeenteraadslid te plattenlande zelf zien kon wat zijn rechten waren, hoever hij gaan kon, en op welk punt hij had te zwichten, zou ongetwijfeld de positie van onze gemeenteraadsleden te plattenlande sterken kunnen. Maar toch blijf ik in een afzonderlijk Bureau van advies het hoofdinstrument zien voor de vrijmaking van onze Gemeenteraadsleden te plattenlande. Zulk een Bureau leert dan uit de practijk de quaesties kennen, die zich op het platteland voordoen; het verband tusschen die locale quaesties leert het inzien; en indien de gegeven adviezen, voo zooveel ze van gemeen belang zijn, in het maandblad van den Bond werden opgenomen, zou zich allengs een eenparigheid van gedragslijn kunnen ontwikkelen, die dan later voor de opmaking van ons Gemeentelijk program uitmuntenden dienst kon doen. Vooral onze kundige antirevolutionaire burgemeesters en secretarissen te plattenlande zijn als aangewezen om u daarin met hun raad en hulp bij te staan.

En daarnaast komt dan de geheel andere overweging op, hoe ge positie zult hebben te nemen ten opzichte van de groote, ingewikkelde problemen, die zich voordoen in de zoo saamgestelde huls-

Sluiten