Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

GLAS IN LOOD

In tegenstelling met zooveel, dat door de ontwikkeling der industrie geheel werd vervangen en verdween, heeft het glas, in lood gevat, zich de eeuwen door gehandhaafd.

Oorspronkelijk de eenige wijze van beglazen voor kerk en woonhuis, heeft de kunst van glas in lood zetten en de daaruit voortgekomen glasschilderkunst, eene lange en belangwekkende geschiedenis, die evenwel. in deze regelen slechts even kan worden aangestipt.

Het streven naar versiering der ramen deed ontstaan een mozaïek van stukjes gekleurd glas en zoogenaamd grisaille. De stukjes gekleurd glas werden naar den vorm van het

WAPENRAAM, ontworpen en vervaardigd in de Ateliers „Onder den St. Pictcr", Kunstafdeeling van den „Stichtsclie Glaihandet" te Utrecht.

beoogde figuur gesneden en door lood verbonden tot een geheel. De glas-industrie leverde echter nog slechts hoofdkleuren, die, veelal hard en scherp, een onoverkomelijk beletsel vormden om iets anders dan voor deze grisailles geëigende motieven weer te geven. De voor elk ander beeld onontbeerlijke nuanceering kon niet worden verkregen. Om deze leemte aan te vullen, begonnen schilders het gekleurde glas met hun penseel te bewerken, en dat zij daarin zijn geslaagd, bewijzen zoovele prachtvolle ramen in kerken en kapellen, waaruit de ontwikkeling en de geschiedenis der glasschilderkunst van eeuwen terug ons wordt geopenbaard.

Edoch, deze wijze van beglazing ontwikkelde zich alleen ten behoeve der kerken en enkele bijzondere gebouwen; voor het woonhuis werd ze vervangen.

Voor huis en winkel werd'méér licht gevraagd en de glasindustrie leverde grooter en helderder glazen, zoo groot en zoo helder, dat ten slotte draperieën en gor¬

dijnen weder gedeeltelijk het licht moesten temperen.

Langdurig is het tijdperk geweest, waarin het glas in lood uit de woonhuizen bleef gebannen, totdat eenige vooraanstaande architecten (in ons land in 't bijzonder Dr. Cuypers), terecht inziende hoeveel schoons daardoor aan het interieur van een woning werd onthouden, weder begonnen glas in lood in het woonhuis toe te passen.

De glas-industrie, die eerst het glas in lood uit winkel en woonhuis had helpen verdrij¬

ven, bood nu krachtigen steun dit weder te herstellen. Alle kleuren, tot in de zachtste tonen, worden gefabriceerd. De fijnste , nuanceering kan zelfs met onbeschilderd glas worden verkregen, en, daar dit gekleurde glas zoowel in ondoorzichtige als in doorzichtige glassoort wordt gemaakt, is het mogelijk geworden op vele plaatsen licht te brengen, waar dit door het plaatsen van een raam met doorzichtig glas minder gewenscht of minder fraai zijn zou.

Onnoodig is het zeker te zeggen, dat glas in lood artistiek uitgevoerd en juist aangebracht, 't interieur der woning ten goede komt. Ongerekend de bovenlichten der ramen in kamers en serres, die, bezet met glas in lood, door de deskundige aanwending van kleuren een aangenaam licht verspreiden, zijn er vele plaatsen waar licht noodzakelijk, doch doorzicht zeer ongewenscht is.

Sluiten