Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

144

DE BOUWKUNST DER GRIEKEN.

Fig. 146. Korinthisch kapiteel, marmer, uit 4e eeuw

(Naar foto).

Chr

fries, tympanon, zolder en de kymata zijn, behalve gekleurd, ook verguld. Als de ornamenten in reliëf waren uitgevoerd, werden ze bovendien beschilderd, b.v. aan het Erechtheion. Daarentegen was de Niketempel te Athene uitsluitend geschilderd, zonder reliëfs.

i III. DEAEOLISCHEORDE. ! Van een afwijkende, bijzondere ! bouworde, toegepast door de | Aeoliërs zijn teNeandria fragi menten gevonden, o. a. een uit de ! 7e eeuw v. Chr. ontstane kapiteel• vorm, die niet beschouwd kan i worden als een Ionisch kapiteel ' van afwijkenden vorm. Van deze

bouworde werden ook op Lesbos en op de Akropolis te Athene fragmenten gevonden.

Van den te Neandria gevonden tempel staat vast, dat de cella op een hoogen onderbouw rustte, en omgeven was door een open zuilengaanderij van 6 bij 11 zuilen. Bovendien was de cella, evenals o. a. de basiliek te Paestum, door een rij zuilen in twee beuken verdeeld. De zuil had geen basement, was niet gecanneleerd en sterk verjongd. Fig. 140. 2. Van het kapiteel was het onderstuk klaarblijkelijk ontleend aan Perzische voorbeelden. De bovenste torus bestaat uit ccn dubbele bladrij, en hieruit ontspringen in vertikale richting, dus niet horizontaal, zooals in de Ionische orde, twee voluten, waartusschen nog een palmetvormig ornament is aangebracht.

IV. DE KORINTHISCHE ORDE. 1. In de 2e helft van de 5e eeuw gaf de prachtlievendheid van de rijke Dorische handelsstad

Korinthe aanleiding tot een zoeken naar nieuwe versieringsvormen. Want van een karakteristiek constructief systeem, zooals dat kenmerkend is èn bij de Dorische, èn bij de Ionische orde, is bij de Korinthische orde geen sprake. Alle voornaamste kenmerken van de nieuwe bouworde concentreeren zich in de zuil en vooral in kelk- of klokkapiteel.

In den Korinthischen stijl is in Griekenland geen enkel tempelplan bewaard gebleven; vooral in de profane bouwkunst vond hij toepassing. Alle Korinthische overblijfselen zijn uit den Laattijd afkomstig, waartoe trouwens de geheele orde behoort. Een groot aantal tempels, die ontstaan zijn in den Laat-Griekschen of Romeinschen tijd, zijn in den

Fig.

147. Kapiteel van den toren der Winden, te Athene.

Sluiten