Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

DE GOTHISCHE BOUWKUNST.

441

Fig. 460. Kathedraal te s Hertogenbosch.

Het rechthoekig deel van het venster is ingedeeld door smalle vertikale steenen posten, Fig. 450. 2. 1, 3 of 5 in getal, het spitsboogdeel door een decoratief steenen traceerwerk. De vertikale posten zijn, als er 3 of 5 zijn toegepast, verschillend van dikte (oude en jonge posten) en zijn langen tijd gevormd als kleine zuiltjes met kapiteel en basement; in het bloeitijdperk van de Gothische bouwkunst worden echter de zuiltjes vervangen door proflellijsten, waarvan de profielen overeenkomen met de dagkantproflelen wat de zware posten, en met details ervan wat de lichte posten betreft. Gezamenlijke, door horizontale trekstangen verbonden posten vormen een uitmuntenden steun voor het groote glasoppervlak. Het traceer- of maaswerk in het bovendeel van de vensters is geprofileerd als de posten. Geheel de traceering werd geconstrueerd met passer en liniaal, en bestaat oorspronkelijk uit een a jour bewerkte steenen plaat, later uit losse, in elkaar passende brokken natuursteen. De composities van cirkels, driekwartcirkels, bogen, drie-, vier- en veelhoeken vormen in de raakpunten, waar ze eindigen, Fig. 440. 5. neuzen of toten, die in den vroegen stijl scherp, later stomp, gespleten, of zelfs bladvormig eindigen. Als tegen het einde van de Gothiek het traceerwerk zeer eenvoudig wordt, vallen de toten geheel weg. Indien in het traceerwerk cirkelvullingen voorkomen van drie, vier of Fig.450.1,4. veel kleinere cirkels, spreekt men van drie-, vier- of veelglopen.

Na 1350 vindt het viscablaasmotief een ruime toepassing; de openingen zijn dan door Fig.450.3,8.

Sluiten