Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

458

DE GOTHISCHE BOUWKUNST.

langgerekte vischblazen, en zijn in alle vensters verschillend van compositie. Het ornament vertoont verwording door overlading en streven naar het uiterst bereikbare in rijkdom. Om dezelfde reden loopen ook de kapellen langs de zijbeuken door. Slechts weinig grootere bouwwerken worden echter begonnen; de oorlogen, waarin Frankrijk werd gewikkeld, lieten slechts voltooiing van begonnen, en restauratie van oudere monumenten toe.

1. De Vroege Gothiek.

De eerste Gothische vormen komen voor aan het koor van de Abdijkerk SaintD e n i s: het is het eerste bouwfragment in Gothischen stijl, opgetrokken onder toezicht van den zeer kunstzinniger! abt Sugerius. Om den dubbelen kooromgang zijn, vlak naast elkaar, 7 kapellen gerangschikt. De beide fronttorens dateeren uit het Overgangstijdperk.

De Nötre-Dame te Parijs (1163—1235) is 5-beukig; op ieder vierkant van den midden- Fig. 431. 2. beuk komen twee van de zijbeuken voor (Romaansch systeem). De eenbeukige dwarsbeuk steekt bijna niet uit, terwijl de dubbele kooromgang geen kapellenkrans heeft. De

zuilen zijn rond; de muurschalken voor de gewelfribben ontspringen boven de zuilkapiteelen. Boven de zijbeuken liggen galerijen; de opening hiervan naar den middenbeuk is spitsbogig, en door 2 zuiltjes in drieën gedeeld; de zuiltjes zijn onderling weer door kleine spitsbogen verbonden. Oorspronkelijk bevonden zich boven de galerijen- Fig. 454. 5. bogen roosvensters, en hier boven spitsboogvensters, voor de directe verlichting van den middenbeuk. Tegenwoordig zijn roosvensters en spitsboogvensters samengetrokken tot groote spitsboogvensters. Zware steunbeeren Fig. 467. j met dubbele luchtbogen steunen den middenbeuk. Tusschen de beide Westtorens, die evenbreed zijn als de Fig. 482. 1 zijbeuken en vierkant tot boven toe, ligt het hoofdportaal door twee zijportalen geflankeerd. De torenhelmen

zijn niet voltooid. De gevel vertoont koningsgalerij, roosvenster, hooge triforiën en een sprekende kroonlijst. Fig. 450. 10.

De kathedraal te Noyon (1167) is eveneens vroeg; ook de kathedraal te Laon (1174—1226), die 3-beukig is, met 3-beukigen dwarsbeuk, rechte koorafsluiting en 7 torens. Dan de Nötre-Dame te Chalons sur Marne (1183), het koor van de S. Remy te Reims (1162—1181), de Nötre-Dame te Senlis (1191), de kathedraal te Angers. Beroemd is de kathedraal te Chartres (1130). De twee torens en het 3-voudige portaal zijn vroeg. Na de verbranding van koor en schip werd dit gedeelte herbouwd tusschen 1194 en 1260. In de kathedraal te Sens (1152) worden bundelpijlers afgewisseld door zuilen; galerijen ontbreken hier. Nog zijn te noemen de kathedraal te Soissons (1175—1212); de Cistercienserkerk te Pontigny, de in 1170 voltooide

Fig. 483. Kathedraal van Reims.

Sluiten