Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

gingen van een geslacht, waarvan het eene deel „kennis" gelijk stelt met geld, slechts schat naar mate van hare handelswaarde, het andere evenZeer als iets subalterns, zij het dan ook tot geheel andere doeleinden. Deze scheiding, zonder rancune, afgunst of wantrouwen tusschen de zich van de wetenschap als van een slaaf bedienende actieven in de groote machinerie van het zoogenaamde practische leven, en de boven het vooroordeel en de tyrannie der wetenschap verhevene contemplatieve geesten, die zich gelijkelijk van haar bedienen, dus een wereld, waarin de wetenschap nimmer heerscheres, maar op twee geheel verschillende wijzen de slavin is en van de vita activa en van de vita contemplativa, — is een der droombeelden, wier verwezenlijking men van de toekomst verwacht; maar dat wetenschap niet meer het synoniem zou zijn der deugd of, zooals Renan zeide, der „noblesse", dat zij noch van Zedelijke noch van geestelijke volmaaktheid de voorwaarde of het pand zou wezen (gelijk Renan in 1848 droomde van „1'avenir de la science")—en dat onwetenschappelijke schrijvers, als Zola en bij ons Multatuli (met hun aanhang) zich hiervan in kinderlijke bewondering een mythe gemaakt hebben — dit was reeds zoo lang waar te nemen en op zoo verschillende wijzen, als men maar niet juist door die wetenschap buiten staat was gesteld, haar te beoordeelen, als men maar niet Zoo behebt was met die geestelijke kortzichtigheid en door de bekrompenheid van het specialiteitendom niet het vermogen verloren had, buiten zijn eigen cirkel te treden.

131

Sluiten