Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

leven als de uiterlijke verscliüningsvormen moet de wetenschap den verborgen inhoud zoeken, en „de drijfkracht" opsporen, die den mensch in het productieproces voortbeweegt: „die bürgerlichen Rechtsbestimmungen drücken nur die ökonomischen Lebensbedingungen der Gesellschaft bi Rechtsform aus." *)

Op het gebied van het publiekrecht, hetzij staats- hetzij strafrecht, is het met den eigenlijken inhoud van de verschillende leerstukken niet anders gesteld: de idee des staats, welke hier alle verhoudingen beheerscht, en waarvan alle betrekkingen van mensch tot mensch doortrokken zijn, is inderdaad niets anders dan een meer of minder ingewikkelde constructie van, eene meer of minder'gedurfde variatie op het waardebegrip-

Marx zelf schrijft, dat „Rechtsverhaltnisse wie Staatsfórmen weder aus sich selbst zu begreifen sind, noch aus der sogenannten aJlgemeinen Entwicklung des menschlichen Geistes, sondern vielmehr in den materiellen Lebensverhaltnissen würzeln", die op hunne beurt hun huidige, algemeene uitdrukking vinden ih de waarde-idee; Engels, in „Ludwig Feuerbach" op dit belangrijk punt nader ingaande, komt tot de gevolgtrekking, dat „in der modernen Geschichte der Staats wille im Ganzen und Groszen bestimmt wird durch die wechselnden Bedürfnisse der bürgerlichen Gesellschaft, durch die Uebermacht dieser oder jener Klasse, in letzter Instanz durch die Entwicklung der Produktivkrafte und der Austauschverhaltnisse", dat m.a.w. de staatswil ook weer in de ruüwaarde als de eenig mogelijke uitdrukking of verschüningsvorm der waar-

onkenbaar maakt, en die de verschilende, krachtens een natuurlijken groei verdeelde takken van productie voor 'buitenstaanders en zelfs voor ingewijden in raadselen deed verkeeren". (Het Kapitaal, 1, JFabriekswetgeving).

1) Hoe zeer de geheele geschiedenis van het niensehelijk geslacht, zelfs in izijn familieverhoudingen, beheerscht wordt door „die Produktion und Eeproduktion des unimittelbaren Lebens", en dus .voor onze hedenidaagsahe maatschappij-ordening in het teeken der waarde-idee staat, blijkt uit Engels' „Der Ursprung der Familie, des Privateigentuans und des Staats":

„Die alte auf Geschlechtsverbanden beruhende Gesellschaft wird gesprengt im Zusammenstosz der neu entwickelten gesellsohaftlichen Klassen; an ihre Stelle tritt eine ineue Gesellschaft, izusammengefaazt lim Staat, dessen Untereinhediten nicht mehr Geschlechtsveribainde, sondern Ortsverbanide sind, «ine Gesellschaft, in der die Familienordnnng ganz von der lEigentumsordnung heherrscht wird, und in der sich mun jene Klassengegensatze und Klassenkaimpfe frei entfalten, aus denen der Inhalt aller bisherigen gesohriebenen Geschichte besteht." (Vorwort izur ersten Auf lage).

100

Sluiten