Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

zóó is in de marxistische staathuishoudkunde, die de warenmassa der maatschappij analyseert, het qualiteitslooze „zijn van arbeidsproduct" de eigenschap, die elke waar, elk goed dus waaraan arbeid is besteed, vertoont. Alle arbeidsproducten hebben dus deze eigenschap met elkaar gemeen, zij het natuurlijk niet in dezelfde mate: voor de wijsbegeerte der economische werkelijkheid zün alle waren, als arbeidproducten met elkaar in betrekking gebracht, gehjksoortige, zü het quantitatief van elkaar verschillende grootheden.

Dezelfde functie die voor Hegel heeft dit inhoudslooze „zün", n.1. te fungeeren als de eerste drieslag van zün logica, en tevens zün geheele philosophie in zich te omsluiten, heeft voor Marx het „zün Van arbeidsproduct": van dit punt moet men uitgaan om de staathuishoudkunde te begrijpen, gehjk men, om het absoluut idealisme van Hegel te doorgronden, tot het nazicht van de idee, het begrip, gekomen moet zün. Het karakter van cirkelbetoog, dat Hegel's wy'sbegeerte kenmerkt, komt dus ook bier ten aanzien van Marx' stelsel uit: de specifiek marxistische arbeidsopvattüag, die hierboven op blz. 105 v.v. is behandeld, en die Marx ba den allereersten aanvang van zy'n betoog als uitgangspunt vooropstelt, blijkt het van den beginne werkelijke en werkzame geweest te zy'n, en in haar eigenlijke inwendige beteekenis de reflex als het ware te zijn op den eersten drieslag van Hegel's logica, en zich tevens alleen te bewegen in de sfeer van het quantitatieve.*)

Bovendien raken wij hier in een tweede punt aan een der essentialia van Hegel's leer, die met name in de natuur eene Verauszerlichung der idee ziet, en die ba dit opzicht volkomen evenwy"dig verloopt aan de marxistisch materialistische wereldbeschouwing, waar deze, bü het onderzoek der sociale versclüjnselen, onderscheidt tusschen den, op het eerste gezicht zich openbarenden, oppervlakkigen verscbhningsvorm en den eigenhjken, verborgen inhoud, welke door de wetenschap moet worden gevonden: waar het „zün van arbeidsproduct" omschreven is als de waarde der waar in haar meest eenvoudigen vorm, en dus als zoodanig enkel, menschehjken arbeid zonder meer voorstelt, verbruik van

1) „Die Schwierigkeit, an der wir zunaehst stookten, war, dasz um sich als Tauschwert, als wergegenstandlichte Arbeit darzusteilen, die Ware zwor als Gebrauchswert ent&uszert, an den Mann gebracht sein musz, wahrend ihre Entauszerumg als Gebrauchswert umgekehrt ihr Dasein als Tauschwert voraussatzt."

Zur Kritik, blz. 23.

253

Sluiten