Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

TWEEDE HOOFDSTUK.

De historisch materialistische maatschappijleer.

Het grondprobleem der Marxistische opvatting.

Uitbreiding van het monistisch materialisme van individu op gemeenschap. 80. — De eenige realiteit op maatschappelijk gebied is de ontwikkeling der stoffelijke productie. 81. — Die Gesammtheit der Produktionsverhaltnisse bildet die reale Basis. 85. —■ Natuurwetten der kapitalistische productie. 86. — Kapitalist en arbeider zijn niets anders dan doorgangspunten van sociale natuurkrachten. 87. — Een beroep op Robinsonaden ter verklaring van verschijnselen in de kapitalistische maatschappij is irrelevant. 88. — Maatschappelijke natuurverschijnselen. 90. — Alles beheerschende beteekenis der waarde-idee. 91.

Het geheel der productieverhoudingen, de economische structuur der gemeenschap, de eenige werkelijkheid, ook op het gebied van het geestelijk leven.

De godsdienstige weerschijn van de werkelijke wereld. 94. — De maatschappelijke gelijkheid der warenlichamen weerspiegelt zich in den ehristelijken godsdienst als het leerstuk van de gelijkwaardigheid van alle menschen voor God. 95. — Zelfs de bijzondere leerstukken van den Protestantschen godsdienst zijn -een reflex op de waarde-idee. 96. — Het privaatrecht naar vorm en inhoud door de economische betrekkingen bepaald. 97. — De onderlinge betrekkingen der warenbezitters zijn niets anders dan hunne betrekkingen als „warenhoeders". 99. — Ook staats- en strafrecht zijn niets anders dan meer of minder ingewikkelde constructies van het waardebegrip. 100. — Voor de wetenschap van het geheele geestelijke leven is er, evenmin als voor een vraag naar waarden, eenige plaats. 103. — Met de ontdekking van het leerstuk der meerwaarde is het kapitalistische productieproces doorgrond. 104.

De Marxistische arbeidsopvatting.

Herleiding van arbeid op abstract algemeenen menschelijken arbeid. 106. — Het persoonlijk element in den arbeid, in zoover deze waardevormend is, uitgeschakeld. 107. — De abstract algemeene arbeid is een realiteit. 108. — Als zoodanig is deze arbeid slechts een samenstellend, organisch deel van den geheelen maatschappelijken arbeid. 110. — Deze opvatting is juist binnen het kader van Marx' levensleer. 112. — Arbeid van -hoogere capaciteit is slechts een veelvoud van enkelvoudigen arbeid. 114. Het alomvattende van

Sluiten