Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

53

eener waarheidsgetrouwe oplossing der opvoedbaarheidsquaestie benaderen ? Is het toch doelloos van een kind iets anders te willen maken, dan waartoe geboorte het voorbestemt, de aanwezige kern laat zich op verschillende wijze be- of mishandelen. Zonder een communis opinio in dezen hebben intusschen velen zich 'er toe gezet een vorm van opvoeding te ontwerpen en enkelen om zelfs een stap verder te gaan en een systeem van opvoeding op te bouwen. Voortbouwend op hetgeen vooral in Kant's, Locke's, Rousseau's verschillende meeningen is neergelegd, was Herbart de eerste, die een volledig paedagogisch systeem gaf. Herbart en zijn volgelingen leggen den nadruk op de goede gezindheid, op den goeden wil; meer dan kennis, goederen, handelingen, is h. i. de goede wil het nastrevenswaardige! Zedelijk vorming van den wil zien ze als hoogste doel der opvoeding. Ja de geheele leer der paedagogie valt zoo met de leer der zedelijke persoonlijkheid samen.

Niet alleen daardoor heeft Herbarts systeem groote waarde. Wij danken aan hem niet alleen het inzicht, dat een goede paedagogie aan de ethiek haar doel, maar ook dat zij aan de psychologie hare middelen heeft te ontleenen. Hij was-de voorganger op een terrein, dat vooral ook in onzen tijd, ondanks de van verschillende zijden tegen hem ingebrachte bezwaren, op de meest intense wijze geƫxploreerd wordt en waarop men, zich ervoor hoedende overdreven verwachtingen van de psychologie te hebben, doch haar zeker evenmin te onderschatten, voor de toekomst het ontstaan der zuiver experimenteele paedadogie verwachten mag.

En toch ook hier weer de spiraalvormige evolutie.

Voordat de differentieele methode der psychologie, zooals thans het geval is, helder had aangetoond, dat een algemeene, normale subjectiviteit een in werkelijkheid nooit zuiver voorkomende, fictieve abstractie is, zijn er

Sluiten