Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

117

gewijzigd, Terwijl de oudere psychologie gebaseerd was op den geïsoleerden individu als eenheid, in de meening dat men geheel onafhankelijk denkt, voelt en oordeelt, dringt meer en meer het inzicht door dat er zoo iets als een afzonderlijk ego niet bestaat, dat zich tusschen individuen voortdurende wisselwerking vertoont. Collectieve psychologie begint ons aan te toonen, dat de mensch tot verdere volmaaktheid komt, niet alleen door diepere doordringing tot hemzelf, doch daarbij vooral ook door een steeds betere studie der verhouding van hemzelf tot andere menschen. De tegenstelling van individueele psychologie tot de vormen van collectieve psychologie verliest veel van haar scherpte. Maar dat wil allerminst zeggen dat de mensch bij de groep ten achteren staat Ad secundum:

Worden er in dit opzicht nog steeds verkeerde voorstellingen in de hand gewerkt, niet minder langzaam dringen juiste voorstellingen omtrent het normaal d. i. organisch ontstaan van de werkelijke openbare meening door. Wanneer het ook al waar is, dat de zuivere reproductie ervan eerst in de verre toekomst zal kunnen ontstaan, dat verhindert niet zooveel mogelijk te trachten haar te bevorderen. Terwijl de mythologische denkwijze en de ruwere massaoverheersching van de volken der Oudheid evenmin als de religieus gekleurde wereld der Middeleeuwen voor het ontkiemen der openbare meening vatbaar maakte, is het ook tot heden, ondanks de prachtigste uitdenksels, zelfs die welke tot verbetering van het moderne sterk aanvechtbare en aangevochten parlementarisme uitgedacht worden, allerminst gelukt haar te doen bevorderen. Hoe ze niet te benaderen is, beginnen we thans geleidelijk meer en meer te weten. In de voor onze begrippen, belangrijkste organisatie der menschelijke maatschappij,

Sluiten