Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

wordt de ingebeelde kleinekoning tot burger der menschelijke maatschappij. 34 H t ek ^e taa^kunst °^ literatuur is slechts de wondere ontde hoogstelfunst- llukm9 van overal-schuilenden taalaanleg. Taal is invorm en de rijkste wericing van mensch op mensch door zelfopenbaring, levensvreugde. En wanneer die zieleuiting een zekeren graad van volheid en diepte en spontane klaarheid haalt, dan is die taal kunst, litterair, dan is de poëzie geboren. En daarom is het gesprek voor fijne keuvelaars niet alleen de meest alledaagsche, meest voor de hand liggende kunstvorm, waarin zij mededeelen aan anderen van het kostbaarste ter wereld: rein zielegoud! maar tevens, als twee rake praters samenkomen, de heerlijkste en rijkste kunstvorm, omdat het hier een wederkeerig geven en krijgen is. Het gesprek is ten slotte de beste oefenschool voor de kunst, die alle artiesten van beteekenis hebben doorloopen; in het gesprek alleen leert men volkomen elkanders diepste gronden peilen, elkanders gaven en neigingen waardeeren, in het gesprek verraden zich talent en genie het eerst en het rijkst; het gesprek is de fijnste weegschaal van de zielen. Het gesprek is de hoogste en natuurlijkste levensvreugde. Inderdaad, het is niet goed, dat de mensch alleen zij. — 35. Sommigen lee- ^och moet men nu weer niet meenen, dat Keesje nooit ren het nooit. meer zal terugvallen in z'n Oude kwaal en z'n vroeger onverstand. Al te sterk zal ook hem nog vaak de blinde eigenheide weer terug trekken als een slak in zijn huisje, hij zal zich dan weer opsluiten in zich zelf, de heele wereld van zijn standpunt bezien, alles en allen als kleine Keesjes beschouwen en weer net doen, of hij de eenige is, die op Gods aardbodem het recht heeft er een menschelijk bewustzijn op na te houden; vooral als hij driftig wordt, doet hij weer telkens zoo. En 't ware te wenschen, dat allen ook in het latere leven de dwaasheid hiervan even goed beseften, als wij op dit oogenblik, nu wij ons aan Keesje spiegelen. De kinderen die veel broertjes en zusjes hebben, leeren het gesprek en de gesprekvormen natuurlijk weer veel gemakkelijker Koppigheid en eigenzinnigheid leeren zij elkaar van zelf wel af. Maar van den anderen kant zijn er toch ook dreumesen, die het nog pas veel later leeren als Keesje. Zoo verhaalt ons Kneppelhout in een van z'n stukjes De Dageraad getiteld, hoe zoo'n stil jongetje, voor vader en moederwel tot z'n tien, twaalf jaar ontoegankelijk en als een vreemde bleef. Trouwens, sommige stugge naturen leeren eigenlijk het echte intieme praten nooit of nimmer. Zij komen niet verder dan de beteekenis der voornaamwoorden gelijk die in nr. 13 is aangegeven. Alles, wat wij in nr. 29, 30, 31 hebben uitgelegd, blijft hun levenslang een gesloten boek. Van zulke menschen zegt men: dat je niet met hen praten kunt, dat je eigenlijk nooit weet, wat je eraan hebt. Anderen, en het behoeven volstrekt niet altijd de geleerdst*, te zijn, verstaan juist de kunst der gezelligheid bijzonder goed. 'tls een

158

Sluiten