Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

BAROK EN ROCOCO IN ITALIË.

711

gepleisterd, en daar de massa nu meer uit één geheel schijnt te bestaan, opent zich ook hier de gelegenheid tot een decoratie, berekend op licht- en schaduwwerking. Ook al weer in verband hiermede, blijft de gevel meestal zonder middenrisaliet en vleugels. Wel blijft, evenals in de Renaissance, het portaal het hoofdmoment, en voor het eerst zien we in den Vroeg-Barok de toepassing van een boven den ingang aangebracht balcon, dat rust op voor den gevel vrijstaande zuilen.

Een tweede ingrijpende verandering is het gevolg van de ongelijkwaardigheid der verdiepingen; de middelste verdieping, die hóoger wordt gemaakt dan de overige, en bovendien wordt Fig. 785. 2. gemarkeerd door rijker vensteromlijstingen, vormt de hoofdverdieping, de z.g. piano nobile. De geheele beneden verdieping, die oningedeeld blijft, dient als sokkel voor den bovenbouw, die öf volgens de groote orde wordt ingedeeld, öf in 't geheel niet

Fig. 791. Sta. Susanna te Rome door Carlo Maderna.

door pilasters is geleed. Wel vinden tusschen-verdiepingen veelal toepassing. Als voorbeeld voor dit nieuwe paleisgevel-type diende het door Bernini ontworpen Pal. Odescalchi, te Rome.

Door het rijke, dikwijls met een erboven liggend balcon of loggia samengekoppelde por- Fig. 790 taal, komt men in de hal, waarin het trappenhuis zich bevindt, dat naar de hoofdverdieping voert. De trap is aanvankelijk nog een wenteltrap volgens cirkelvormig grondplan, dat echter al spoedig elliptisch wordt. Daarna volgt de rechthoekige trap met rusten, die twee-, drie-, of viervoudig keert. Hierna komt de bouwmeester van zelf tot de trap met een opgang, die zich na een podesta in tweeën splits; of tot de trap met twee opgangen. Fig. 787

Op de hoofdverdieping ligt de feestzaal, meestal vierkant of weinig rechthoekig, en steeds in de hoofdas van het gebouw; en tenslotte, onder Franschen invloed, een lange, smalle zaal, de gal Ier ia, welke ruimte meestal van twee zijden licht ontvangt. Als zeer mooi voorbeeld kan gelden de galerij in Pal. Colonna te Rome, door Antonio de Grande gebouwd.

Sluiten