Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

DERDE AFDEELING.

y ; STERRENKUNDE.

I. ALGEMEENE BESCHOUWING.

De sterrenkundè is de wetenschap, die onderzoek doet naar al wat de hemellichamen betreft, zoowel naar hun aard als naar hunne plaats en beweging. Voor den zeeman is vooral de plaats van belang, omdat hij met behulp daarvan de plaats kan bepalen, waar hij zich op aarde bevindt.

Door de plaats van een hemellichaam wordt hier bedoeld de richting, waarin het zich aan den hemel vertoont. Om de werkelijke plaats door het hemellichaam ingenomen te kennen, moet dan, behalve die richting, ook de afstand tot de aarde bekend zijn.

II. PLAATSBEPALING VAN PUNTEN AAN DEN HEMEL.

Wij noemen hemel dat, wat we zien van de oneindige onbegrensde ruimte, waarin een ontelbaar aantal hemellichamen op zeer gro'ote afstanden verspreid zijn. Over dag zien wij daarvan de zon, soms de maan; 'snachts de maan, sterren en planeten. Van dien hemel ziet men natuurlijk alleen, wat boven de kim is; was de aarde doorschijnend dan zou men ook het andere gedeelte zien, en daar al de hemellichamen, ofschoon sommige millioenen mijlen verder van ons verwijderd zijn dan andere, ons op gelijke afstanden toeschijnen, zouden wij ons geplaatst meenen in het midden van een bol, op welks oppervlakte de hemellichamen geplaatst zijn.

Dezen denkbeeldigen hemelbol nöemt men de hemelsfeer of sfeer.

De sfeer is een denkbeeldige bol met willekeurigen doch zeer grooten straal, op welks oppervlakte wij ons de hemellichamen geprojecteerd denken. Het middelpunt der aarde is het middelpunt van dien bol.

Om de ligging van een punt aan de sfeer te bepalen, maakt men gebruik van verschillende denkbeeldige punten, lijnen en vlakken, als in Fig. 30.

De hemelpolen zijn de snijpunten van de verlengde aardas met de sfeer.

pp' is de aardas. P en F zijn de hemelpolen. De verlengde aardas wordt hemelas genoemd.

De hemelequator is een grootcirkel op 90° afstand van de hemelpolen.

De hemelequator EQ ligt in het zelfde vlak als de aardsche equator eq.

. Declinatiecirkels of uurdrkels zijn grootcirkels, die door de beide hemelpolen gaan.

De declinatiecirkel van een punt S aan de sfeer is dus de groot-

Sluiten