Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

is. Be armen van het horizontale kruis rusten op het dekglas op vier pooten, die aan de uiteinden zijn aangebracht. Twee dier pooten zijn stelschroeven. De arm van het kruis, die geen stelschroeven heeft, is in het midden voorzien van een uitsnijding. Aan de uiteinden van den uitgesneden arm, over welks midden een fijne draad is gespannen, zijn een draadvizier en een keepvizier aangebracht, die om scharnieren kunnen worden opgeslagen.

Aan het draad vizier is een spiegeltje verbonden, dat draaibaar is om een horizontale as. Aan het keepvizier heeft men een of meer gekleurde glazen om het zonlicht te kunnen temperen.

Ten einde zuiver te kunnen peilen, behoort het peiltoestel aan de volgende voorwaarden te voldoen:

a. Het keepvizier, de horizontale en de verticale draad moeten in een zelfde plat vlak liggen, en, als het peiltoestel op het kompas geplaatst is, moet dit vlak verticaal zijn en door het midden van de kompaspen gaan.

b. De spiegel moet zoo gesteld zijn, dat de loodlijn op het spiegelvlak in alle standen evenwijdig is aan het vlak, gaande door het midden van de beide vizieren.

Om te onderzoeken of het peiltoestel voldoet aan de voorwaarden onder a genoemd 5 plaatst men zich achter het draadvizier en overtuigt men zich, dat de draad in het vizier en de draad in het kruis, elkaar voor het oog kunnen bedekken; daarna plaatst men zich achter het keepvizier en onderzoekt, of de keep door beide draden in de lengte midden door gedeeld wordt.

Om na te gaan of het vlak, gaande door de draden en de keep, bij horizontaal geplaatst kompas, verticaal is, onderzoekt men of het, door het dekglas teruggekaatste beeld van den verticalen draad, den horizontalen draad bedekt, wanneer men door de keep ziet. Is dit niet het geval, dan kan men dit met de stelschroeven van 't kruis verhelpen. De horizontale ligging van het dekglas onderzoekt men onet een luchtbelwaterpas.

Om te onderzoeken of de spiegel gesteld is op de wijze als in b is aangegeven, d. i. of de as, waarom de spiegel draait, loodrecht staat op het vlak, gaande door het midden der beide vizieren, en of de spiegel evenwijdig is aan die as, slaat men het draad vizier en den spiegel béide op, zoodat zij loodrecht staan op het kruis en plaatst men zich achter het keepvizier. Is de spiegel nu juist geplaatst, dan zal men het beeld van de keep in den spiegel zien samenvallen met den draad van het draadvizier en zij zullen in elkaar blijven, als men den spiegel om de as draait. Is dit niet het geval, dan dient men den spiegel door een deskundige te laten verstellen

Standaardkompassen.

Op ijzeren en stalen schepen dient het azimuthkompas als standaardkompas'. De plaatsing is zoodanig gekozen, dat de afwijkingen, veroorzaakt door het omringend ijzer, zoo gering mogelijk zijn. Daartoe wordt het kompas op een houten brug of dekhuis geplaatst op een afstand van minstens 4 Meter van belangrijke ijzermassa's. De nabijheid van de uiteinden van verticaal ijzer, als davids, ijzeren

Sluiten