Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

•echter mondig geworden, en daarom moet de voogdij opgeheven worden: zoomin als een vader van zijn meerderjarigen zoon onvoorwaardelijke gehoorzaamheid eischt, doch overleg met hem pleegt, evenmin mogen aan de werklieden hun sociale en politieke rechten langer onthouden worden.

Wij hebben thans een anderen arbeidenden stand dan twintig, dertig, veertig, jaren geleden. Er zijn nog enkele ouderwetsdie werklieden van de vorige generatie. Respectabele lieden, maar gij zegt toch dat zij niet met hun tijd zijn meegegaan. Stel eens naast zulk een veteraan, die weinig belang in de publieke zaak stelt, een jong kerel uit •ónze dagen, die over alles weet meê te praten en misschien wel wat al te vlug met zijn oordeel gereed is, — het zij hem vergeven 1 Het verschil springt in 't oog. Die rijker ontwikkeling komt van 't betere onderwijs. Zij komt van de kranten, die in vroeger jaren niet in onze volksbuurten verspreid werden. Zij komt van de bloeiende vakbeweging met haar belangwekkende vergaderingen. Zij komt van de cursussen en leeszalen. Zij komt van den omgang met de intellectueelen in de kazerne sinds de persoonlijke dienstplicht ingevoerd is. AI deze factoren en andere er bij hebben onze werklieden rijp gemaakt, — zij hebben weggedaan hetgeen eens kinds was en zijn mannen geworden, die méér zeggenschap moeten hebben dan zij tot dusver genoten.

Het ligt van avond niet op onzen weg dezen invloed nader te specificeeren. Erkenning der vak-organisaties, arbeidsduur, de loonquaestie, de woningtoestanden, de aanvulling der Talma-wetten, het scheppen van een Kamer van belangen, het vrouwenstemrecht, — zie, dit zijn zaken, die nauw samenhangen met de zedelijke verheffing des volks; men zal ze in de politieke en sociale kringen van alle kanten moeten bezien, om ze vervolgens met bekwamen spoed aanhangig te maken, — wij hebben slechts de algemeene richting uitgestippeld, en deze is samen te vatten in het ééne woord: geen revolutie, maar wel reformatie in democratischen zin, en onder stipte gebondenheid aan de ordinantiën Gods.

Sluiten