Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Het is waarschijnlijk niet gemakkelijker een bruikbaren vorm voor een wereldomvattende rechtsorde te vinden dan b v. voor de regeling der Noorsche jury of van Noorsche maatschappijen op aandeelen. Haar principieele instemming met gedwongen scheidsgerecht en met een internationale rechtsorde heeft de Duitsche regeering overigens reeds bewezen, doordat zij zich door een zoo overtuigd aanhanger van een algemeen gedwongen scheidsgerecht als Ph. Zorn deed vertegenwoordigen.

Bij deze practische juridische oplossing der vraag bleef het, en de vraag werd uitgesteld tot nader beraadslaging bij een door allen, ook door Duitschland, aangenomen verklaring, dat men in beginsel een gedwongen scheidsgerecht erkende. — De voorstelling, die de bedoelde professor en later de nota der Entente van 30 December 1916 gaf, dat n.1. de houding van Duitschland een wereldrechtsorde zou hebben verhinderd, is derhalve onwaar. Zij moet worden opgevat als een poging een schijn van recht met een politiek doel te gebruiken. De waarheid is integendeel, dat Pruisen, en daarna Duitschland, bijna anderhalve eeuw lang de voorvechter van een rechtsorde tusschen de staten geweest', is, en GrootBritannië de tegenstander daarvan. Ik verwijs naar mijn uiteenzetting over het „volkenrechtelijk despotisme". Het was Duitschland, dat het voorstel betreffende een internationaal prijsgerecht uitwerkte, dat door alle afgevaardigden werd aangenomen, door Engeland echter verworpen. Voorts steunde Duitschland ijverig het voorstel over de onschendbaarheid van den particulieren eigendom, dat. in overleg met Duitschland, werd ingediend door de Vereenigde Staten, enz. Duitschland heeft dus duidelijk genoeg bewezen, dat het een voorstander van een rechtsorde tusschen de staten was.

5°. Uit de voorstelling van den professor en van vele anderen, krijgt men bijna den indruk, dat de geheele Europeesche oorlog zou vermeden zijn, als Duitschland slechts had toegestemd in het in 1907 door Portugal voorgestelde internationale scheidsgerecht! Ook zulke dwalingen bestaan! Weet de professor niet beter?— Geen van de bepalingen van het voorstel, niet een van de 18 afzonderlijke punten van de tweede afdeeling van het voorstel, voorziet in een conflict als dat, hetwelk in het leven werd geroepen door den moord te Serajewo. Het is dus bij geen staat opgekomen, dat zulk een geval zou behooren onder een scheidsgerecht. En de eerste afdeeling van het voorstel (16 a) verklaart zonder voorbehoud, dat elke staat zelf moet beoordeelen, of zijn levensbelangen of onafhankelijkheid zijn aangetast. Geen kundig en verstandig staatsman, zelfs van de Entente, heeft wel tot dusver bestreden, dat de moord te Serajewo tegen het bestaan van Oostenrijk-Hongarije was gericht. De aanleiding er toe was, zooals bekend is, dat de Aartshertog op het punt stond een eigen koninkrijk op te richten, dat alle Slaven van Oostenrijk-Hongarije omvatte en naast de beide andere rijken zou worden gesteld. Servië en Rusland zagen vooruit, .dat zulk een Slavisch koninkrijk de Russische agitatie in Galicië, de Servische in Bosnië, Herzogewina enz., die de oplossing van het keizerrijk moesten voor-

Sluiten