Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

bereiden, zou doen ophouden. En de moord werd gedaan om dezen aanval op het bestaan van Oostenrijk-Hongarije niet van zijn grondslag te berooven. — Over het telegram van den Tsaar van 29 Juli 1914 betreffende het Haagsche Hof van arbitrage, meer hieronder.

De Noorsche professor verwijst naar de oorlogsphilosofische uitingen van verschillende Duitsche particuliere personen en voert ze aan als bewijs voor het politiek standpunt, dat de Duitsche regeering bij het begin van den oorlog innam. Zelfs een door toenemende geesteszwakte aangetast breinvals dat van Nietzsche moet als bewijs dienst doen! De professor vergeet echter te spreken van het Fransche voorbeeld van Nietzsche, M. Guyau, van den Rus Dostojevsky, de Engelschen Cecil Rhodes, Seeley, Homer Lea,'den Italiaan Macchiavelli en vele anderen. Het zou een gemakkelijke taak zijn een zwerm „übermenschtheoretici" in alle landen op te noemen, vooral onder de militairen, i) Maar het is een groote sprong van het opstellen van een theorie naar de verwezenlijking daarvan in de praktijk onder eigen verantwoordelijkheid. Talrijke raisonneurs zijn teruggekomen van hun eigen theorieën door de verantwoordelijkheid er voor.

6°. Het is dus een onwaarheid Duitsche oorlogsphilisofie als imperialistischer dan die van andere landen voor te stellen. Het is een onwaarheid de Duitsche politiek voor te stellen als identisch met de theorieën van enkele oorlogsphilosofen. De Engelsche politiek heeft zich op heel andere wijze aangesloten bij de Engelsche oorlogsphilosofie dan Duitsche politiek bij Duitsche oorlogsphilosofie.

Het was Engelsche, Fransche en Russische krijgswet, dat de overwinnaar het recht had alles te bemachtigen, wat hij veroveren en wat de overwonnene niet verdedigen kon. „Vae victis" was de leiddraad voor alle vredesonderhandelingen van de drie wereldrijken. Duitsche staatslieden, met Bismarck aan het hoofd, wilden het recht der verovering niet meer erkennen en voerden de wet der beperking van den overwinnaar als een nieuw beginsel in de wereldpolitiek in. Een geleerde, die dit niet weet of het verzwijgt ofschoon hij het weet, heeft het recht verspeeld mede te spreken over wereldpolitiek.

Het is een onwaarheid de Duitsche regeering voor te stellen als tegenstander van een gedwongen scheidsgerecht voor de geheele wereld op de Haagsche conferentie van 1907. Het is een onwaarheid het zoo voor te stellen, alsof Duitschland de eenige tegenstander van het voorstel van Portugal was. Het had voor dit punt de toestemming van een

1) Chr. Reventlow „Der Krieg und wir" bladz. 83 geeft een klein uittreksel, niet alleen van door Engelsche oorlogsphilosofen, maar ook door Engelsche staatslieden geuite, duizelingwekkende veroveringsideeën, — die echter naar Engelschen stijl achter godsdienstige frases verborgen zijn. Een oorlogsphilosoof, M. H. Wyath, spreekt er zelfs van, dat „God Engeland een militairen geest heeft gegeven om Zijn wil op aarde te voltrekken . Het is jammer, dat Prófessor Collin dezen Engelschen oorlogsgeest niet uitgebannen heeft uit zijn parade over Duitsche oorlogsduivels. Gevallen Boeren, Indiërs en millioenen andere getuigen van dezen oorlogsgeest laten zich evenmin als het spook van Banquo dood zwijgen.

Sluiten