Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

XI.

Mr. Wilson.

Het is een algemeen geloof, dat de meerderheid gelijk heeft. Er zijn menschen, die zich geen grooter ongeluk kunnen denken dan alleen te staan, en hun gevoel voor de macht der meerderheid bepaalt dan gemakkelijk hun opvatting van het recht. Dat Wilson zich bij de Entente heeft aangesloten is voor velen het bewijs geweest, dat het oordeel over de misdaad der middenstaten eindelijk geveld was, en dat zij nu zeker binnen korten tijd hun straf zouden krijgen.

Het is daarom van belang eenige feiten te doen uitkomen, die Wilson s partij kiezen uit een ander gezichtpunt doen zien dan uit dat van het recht Men denkt er in dit verband onwillekeurig aan, dat hetgeen uitsteekt in verstand, bekwaamheid en wil, het geniale, steeds een scherpen tegenstand ontmoet juist van hem, voor wien het van nut moest zijn, en dat het gewone volk pas van zijn lager standpunt wordt verlost door misdaden tegen zijn weldoeners. .,

In een nota van 22 Februari 1915 doet Wilson zelf aan de beide partijen een voorstel: de Entente zal ophouden met de uithongering, en de middenstaten zullen niet beginnen met hun represaille, den duikbootoorlog.

Dit voorstel toonde ondubbelzinnig aan, dat de uithongeringsoorlog in strijd met het volkenrecht was. De middenstaten gingen er op in, de Entente (Groot-Britannië) weigerde. Men had kunnen verwachten, dat Amerika toen zou beproeven de Entente te dwingen met haar onrechtmatige handelingen op te houden. Millioenen hadden deze onrechtmatig genoemd, en zij waren de oorzaak, dat de oorlog zoo buitengewoon fel gevoerd werd en op vernietiging van de grootste waarden der menschheid gericht was. De oorlog zou misschien ook geëindigd zijn als Wilson het voorbeeld van Washington gevolgd had of dat van' Duitschland gedurende de Mexicaansche onlusten in 1913, en nij den uitvoer van oorlogsmateriaal aan de oorlogvoerenden verhinderd had. De Vereenigde Staten hebben echter door den oorlog ontzaglijk veel geld verdiend. In 1916 zonden zij aan de Entente alleen voor ongeveer 4 milliarden kronen oorlogsmateriaal. Hierbij komt de handig beraamde en goed toegepaste Engelsche financieele politiek. Door Engeland kreeg Rusland kolossale staatsleeningen bij de Amerikaansche banken; Frankrijk en Engeland evenzoo. Daardoor werden de economische belangen der Vereenigde Staten gebonden aan de overwinning der Entente en de nederlaag der middenstaten. Hoogstens kon een status quo worden geduld In overeenstemming hiermede heeft Wilson zijn bekend vredesvoorstel van 21 December 1916 gedaan. Maar een overwinning van de centrale mogendheden zou het bankroet van Rusland beteekenen en daardoor het faillissement der Amerikaansche banken, en zou een onoverzienbare economische crisis in Amerika in het leven roepen.

Sluiten