Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

De werkgeversbonden.

]

Daarnaast staat eene voortdurende vermindering, zoowel in aantal als in ledental, van de plaatselijke, zelfstandige vakvereenigingen, welke langzamerhand een te verwaarloozen percentage van het totaal aantal georganiseerden vormen1).

Dit stadium wordt langzamerhand tot steeds grooter ontwikkeling gebracht.

Talloos zijn de samensmeltingen, de oplossingen, veelvuldig is het ontstaan en tenietgaan, steeds wisselend is het beeld van organisatie en reorganisatie binnen de vereenigingen en bonden zelf, beurtelings verzwakt of versterkt door afscheiding en aansluiting.

Ondanks dit alles, wordt de organisatie in Nederland in al hare onvastheid toch langzamerhand tot stabiliteit gebracht. De beweging begint zich te kristalliseeren, de beweging komt tot machtsontplooiing.

Tegenover deze versnippering had zich geen krachtige werkgeversbond ontwikkeld. Beide bewegingen kunnen verklaard worden uit de economische grondslagen. De grootindustrie was niet omvangrijk, de kleine ondernemers hadden en hebben de overhand. De groote ondernemingen liggen plaatselijk zeer ver uit elkander, wat een gemeenschappelijk optreden zeer bemoeilijkt. Ook de werkgevers worden door politieke en religieuze overtuigingen gescheiden. Verder is een vasthouden lan de wederkeerige autonomie nog een kenteeken hunner opvattingen. In 1909 waren 134 toen zeer jonge werkgevers-vereeniringen te noteeren"), die bijna uitsluitend als voorbehoedmiddel voor conflicten of tot snelle hulp gevormd zijn.

Sedert dien gingen er te niet en werden er enkele nieuwe apgericht').

Een zeer groot aantal werd sedert 1914 opgericht uitsluitend voor commercieele doeleinden *).

*) In 1917: slechts 21.837 leden op een totaal aantal van 303.760 georganiseerden.

a) „De organisatie van Werkgevers", Deel V — Nederland. Verslag uitgebracht 3oor de Commissie ter bestudeering van werkgevers-vereenigingen (Ver. van Ned. Werkgevers).

3) Een volledig overzicht na 1909 bestaat niet, eenige aanvullende gegevens werden verkregen door bemiddeling van de Ver. v. Werkgevers; volledig waren dezeechter niet /oorhanden; bovendien hebben deze gegevens alleen betrekking op de groot-industrie.

*) Ver. van Rijstpellers in Nederland, Ned. Oliefabrieken, Kousenfabrikanten, Saetspinners, Wollendekenfabrikanten, Ned. Katoenweverijen, Ned. Patroonsver. v. Katoenspinners en -wevers, Tabaksfabrikanten in Nederland, Ver. d. Rijwiel- en Automobielindustrie, Bond van Mach. Touwfabrikanten in Nederland, v. Houtïandelaren, v. Ned. Likeurstokers, v. Distillateurs in Ned., v. Ned. Tapijtfabrikan:en, Ned. Papierfabrikanten, Soda-fabrikanten, v. Fabrikanten in zachte zeep, etc.

Sluiten