Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

112 kilometer, als alles klaar is, zal uitmaken 441 kilometer. Daarbij zou dan nog komen de 96 kilometer die men thans wil aanleggen.

En wanneer men nu nog nagaat wie die Nederlandsche Staatsspoorwegen, waarvan 915 kilometer reeds in exploitatie is, betaald heeft, dan luidt het antwoord: tot 1875 incluis: Indië!

Zoo staat de vergelijking. En nu men eindelijk behalve voor Nederland, ook voor Indië wat meer geld voor spoorwegen vraagt, komen de financiële bezwaren. Men moet niet te veel hooi op zijn vork nemen, zegt de heer Corver Hooft, en hij zegt het — ik -erken het — niet alleen voor Indië, maar ook voor Nederland.

Ik geloof echter dat het wenschelijk geweest zou zijn dat dit dan reeds vroeger, bij de behandeling van de voorstellen tot aanleg van Staatsspoorwegen in Nederland gezegd ware. Ik weet niet of de heer Corver Hooft het toen gezegd heeft, maar in elk geval is het toen niet door de Kamer gezegd. Het zou op dit oogenblik zeer, ik zal niet zeggen onedelmoedig — want Indië vraagt geen edelmoedigheid — maar onregtvaardig zijn, om, na zooveel Indisch geld voor Nederlandsche spoorwegen gebruikt te hebben, en zelfs dit jaar nog dertien millioen uit de Nederlandsche schatkist voor nieuwe spoorwegen te hebben aangewezen, nu acht a negen millioen voor spoorwegen in Indië te weigeren.

Wanneer men zooveel Indisch hooi op de Nederlandsche vork genomen heeft, dan mag men ook wel een beetje Indisch hooi op de Indische vort nemen.

Nu komt hier nog bij dat de Nederlandsche Staatsspoorwegen geld kosten, terwijl de Indische Staatsspoorwegen, voor zoo ver men dat tot dusver kan nagaan, geld opbrengen, zoodat, wat in Nederland een improductive uitgaaf is, in Indië productief is.

Blijkens de wet op de middelen toch brengen de Nederlandsche Staatsspoorwegen naauwelijks 1 pet. op van het kapitaal, terwijl de ln'n Soerabaia—Pasoeroean—Malang nu reeds de vermoedelijke rente van 6 pet. belooft af te werpen. In het Koloniaal Verslag van 1877 vind ik voor de lijn Sidhoardjo—Madioen zelfs berekend dat de rente op het aanlegkapitaal in het 5de jaar tot 9.28 pet. zal kunnen opklimmen. En dan vraag ik of de financiële bezwaren op dit oogenblik, ten aanzien van dezen nieuwen Indischen spoorweg, zoozeer behooren te wegen? Ik heb eene te goede gedachte van de Kamer om dit te kunnen aannemen, maar ik vond het wenschelijk om aan de bewering van den heer Corver Hooft eene contra-bewering met de bewijzen er bij tegenover te stellen.

Er bestaat, mijns inziens, nog een argument waarom het wenschelijk is, ook uit een financieel oogpunt, thans aan deze ln'n Madioen— Soerakarta te beginnen.

Ik zal nu niet spreken over de voor- en nadeelen, die aan de exploitatie speciaal van deze lijn verbonden zijn. Er is geene ernstige bestrijding

Sluiten