Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

„Antichrist de Rome" te verlaten, is wellicht door hemzelven gesteld. Bij Limoges overschreed hertog Wolfgang met zijn leger ook de Vienne en bij Chalus vereenigden de Duitsche troepen zich eindelijk met die van Coligny, die hun te gemoet was getrokken. Kort daarna stierf hertog Wolfgang aan de gevolgen zijner onmatigheid, een gewoon verschijnsel bij de Duitsche heeren. Oranje schrijft uit de buurt van La Rochelle begin Juli aan den keurvorst van Saksen over dien tocht en over de pas op den Franschen overste Strozzi bij St. Etienne behaalde zege van Coligny, bij wien zich de jonge prinsen van Condé en Navarre hadden gevoegd. Hij prijst zeer de houding der Duitsche troepen, terwijl hij den keurvorst aanmaant door een gezantschap aan Karei IX dezen aan te raden zich van Rome en Philips af te wenden en de „Reiigion" te helpen. Hij trok nu met Coligny verder naar de kuststreek om La Rochelle.

Op dien langen tocht ontving de bekende edelman en schrijver Brantöme hem en de zijnen op zijn kasteel aan de Dronne, waar Oranje zich omstreeks eind Juni met het Hugenoten-leger bevond.

De Fransche edelman, die aan zijns Konings zijde had gestreden maar wegens ziekte naar huis gekomen was, ontving de verbonden Hugenootsche en Duitsche aanvoerders — zooals hij verhaalt — ridderlijk, met „tous honneurs et toutes les meilleures chères du monde" en werd dan ook door hen even vriendelijk en ridderlijk behandeld: geen kerkbeeld werd er vernield, geen venster gebroken, zegt hij. Hij had een lang gesprek in een laan van zijn park met Oranje, die op hem den indruk maakte van een „groot heer", die „discouroit bien de toutes choses"; natuurlijk ook over zijn laatsten veldtocht: „il dit qu'il ne s'arresteroit pas en si beau chemin et qu'il revoleroit bientöt". Hij beschrijft den Prins als „d'une fort belle facon" (goede manieren) en uiterlijk zeer wel gemaakt, slanker dan graaf Lodewijk, die bepaald klein van gestalte mocht heeten. Oranje was wat „triste" en toonde, óndanks zijn bovengemelde verzekering, een bezorgd gelaat, „comblé de la Fortune"; Lodewijk daarentegen was vröolijker, meer onbezorgd gelijk hij in het algemeen „plus hardy et hazardeux" werd geacht dan zijn oudere broeder, de Prins, die „plus sage, plus meur et plus advisé" was.

Oranje sloot zich sedert dien voor een paar maanden aan bij het leger van Coligny, die van eind Juli tot 7 Sept. Poitiers te vergeefs belegerde. Hij hield zich bij La Rochelle ook bezig met de organisatie van de

Sluiten