Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Want inderdaad alleen in gevoelsnuance komen bittere gal en bittere kou voor het normale zieleleven overeen. Zoowel in de taal als in de mimiek hebben wij dus deze overdrachten van het ééne zintuig naar het andere door de diepere eenheid van de begeleidende gevoelsnuance te verklaren.

Ik dring hier met eenigen nadruk op aan, omdat Piderit, die terecht als de vader der wetenschappelijke mimiek bekend staat, al deze overdrachten uit de voorstellingen van imaginair aanwezige voorwerpen afleidde. Dit wordt evenwel begrijpelijk als wij bedenken, dat zijn bloeitijd valt tusschen 1860 en '70, den glorietijd van het materialisme. Toen van gevoel te spreken, was: je wetenschappelijke reputatie te grabbel gooien.

En toch wordt onze conclusie ten slotte onwederlegbaar bewezen door het feit, dat onze mimische smaaktypen nu óók nog elk op een scherp afgebakende klas van gemoedsbewegingen worden overgedragen. Het gemoed toch — wij komen er aanstonds op terug — staat niet met de verbeelding, maar wel met het zinnelijk gevoel in het nauwste verband ; maar zien wij eerst de feiten :

Het zoete gezicht spreekt ook van zoeten troost, zoete vreugde, zoete hoop, zoete herinneringen ; voor Duitschers van hunne süsse Sehnsucht, voor Italianen van hun dolce Napoli, voor Engelschen van hun sweet home. (fig. ia en 2a).

De bittere trek verhaalt ons het verdrietig besef van bittere woorden, bittere verwijten, bitteren nood, bitteren ondank en bittere ironie (fig. ib, 2b en fig. 6a).

De trek van walging ademt afschuw, verachting, afkeer en haat (fig. ic).

Het verwijden der mondspleet met de kuiltjes in de wangen spreekt van Anmuth, liefheid en levensgeluk (fig. id en fig. 3c).

Sluiten