Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

of tusschen duivel en godheid, is van eiken godsdienst en elke moraal altijd de kernvraag geweest en gebleven. Zij is voor het fnodern bewustzijn de levensvraag geworden hij uitnemendheid Het ethisch probleem, dat in elk andter probleem opduikt Een probleem, dat sedert de ontwikkeling der wetenschap de sfeer van het bovennatuurlijk voor die van het natuurlijk gebeuren verlaten heeft. Maar dit natuurlijke in zijn volledigheid van stoffeüjkgeestehjk, physisch-psychisch gebeuren. Een volledigheid, een ge heel, waarin de geschiedenis der menschheid, individueel en gemeenschappelijk, opgaat.

Het derde oorlogsjaar is voorbij, het vierde is aangevangen. Terwijl de volkeren zwoegen onder altijd zwaarder lasten hun opgelegd, terwijl hun kracht gesloopt wordt en een wereldhongersnood dreigt, delibereeren en redeneeren, loven en bieden dte regeeringen, gaat een verstokte diplomatie voort zich in dubbelzinnigheden te vermeien, Terwijl, de menschheid hijgt naar vrede, wordt m de moordende omslachtigheid der regeeringsmethoden, het noodof. een steeds vrijer spel gegeven. In deze duisternis van menschelijk wanbeheer, in deze worsteling tusschen een wereld, die zichzelf den ondtergang bereidt en een nieuwe wereld, die wordende is, werd van uit het Oosten .een lichtstraal geworpen.

Zooals in lang vervlogen tijden, in dagen van bangste duisternis de wijzen int het Oosten door sterre-lichtstraal voorgelicht, naar Bethjehem togen, om in het Christuskind, dat in een stal geboren was, den verlosser der wereld te begroeten, zoo wenkt opnieuw uit liet Uosten ons een hoopvol teeken.

De geschiedenis herhaalt zich, o zeker!, maar zij hernieuwt zich tevens Zy ,s de natuurlijke historie, waarin de natuur in de menschheid, in haar vierde rijk, zoowel als i„ haar andere rijken steeds hooger vormen, organisaties en een rijker inhoud najaagt.' Wat in de bladzijden der geschiedenis geboekt staat, is het boven alles belangwekkend verhaal dér menschelijke natuur, zooals die m het individu en zijn samenleving zich door dé tijden heen ontwikkelt en zich voltrekt in smartelijke tegenstrijdigheden

Ondanks het vooroordeel en de partijdigheid, waarmede velen dézer bladzijden onzer geschiedenis geschreven zijn, treedt toch ten slotte het menschelijk bewustzijn in zijn revolutionnaire bewust-

™.ug uu uen voorgrond' als de machtige stuwkracht van elk

(ken

Sluiten