Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

belangrijkst toeschijnt. Daarom maakt de immer voorwaartsstrevende mensch het eene deel van de organische wereld na het andere aan zich onderworpen; laat het eene organische wezen na het andere voor zich arbeiden en maakt zelfs gebruik van zijn medemenschen om zelf vooruit te komen.

Op dit natuurlijke en op goede gronden steunende streven berusten mijns inziens alle menschelijke begeerten naar emancipatie van de natuurlijke banden.

De disharmonie tusschen de natuurlijke voortplantingstaak en de problemen der kunstmatige ontwikkeling strekt zich uit over elk schepsel, als deel der gansche menschheid. Beide geslachten reageeren natuurlijk verschillend op deze tweespalt in hun wezen, overeenkomstig de verschillende taak, welke hun bij de arbeidsverdeeling op het gebied der voortplanting ten deel gevallen is.

Het heftigst reageert uit den aard der zaak dat geslacht, dat door de vervulling zijner natuurlijke plichten het meest aan banden gelegd wordt en dat is zonder eenigen twijfel: het vrouwelijk.

Deze uitvoerige uiteenzetting scheen mij noodzakelijk om voldoende een bijzondere zijde te belichten van den strijd, dien de mensch voert ter voltooiing van het eindstadium zijner ontogenetische ontwikkeling, welke aan zijn goedvinden is overgelaten en waarbij hij, om het hoogste en meest begeerenswaardige te bereiken, dien arbeid achterwege Iaat, die hem vervreemdbaar toeschijnt. Hierbij doel ik in het bijzonder op de pogingen der vrouw om op het gebied der voortplanting zich meer en meer te emancipeeren van de haar rijkelijk toegedachte animale verrichtingen.

Het gaat hier niet om de tegenwoordige vrouwenbeweging; die toch is slechts een zeer kortstondig verschijnsel. Ik vat het probleem dieper op en constateer een, met elke toename der beschaving parallel gaand, streven der menschheid — en vooral der vrouwenwereld — om eenerzijds op kosten der cultuur hare natuur te doen uitkomen; anderzijds ten koste harer natuur beschavingswaarden te ver277

Sluiten