Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

goed ingeslepen associaties, die wij „gewoonten" noemen, ontbreekt in dit gemoed, waar juist die associaties zooveel losser zijn.

Nu doet zich vanzelf de vraag voor: waar is in de autosuggesties van een hysterica de opzet? Want bij de bespreking van het begrip suggestie was het bestaan van een motief van de suggereerende handeling gebleken een van de belangrijke punten voor de bepaling van het begrip te zijn. Waarom suggereert de hysterica zichzelf, dat zij verlamd is, of wordt haar dit door iemand anders gesuggereerd? F r e u d (W e e n e n) heeft hieromtrent een theorie gelanceerd, die school gemaakt heeft, en die, zoo zij al niet geheel de oplossing dezer kwestie brengt, toch de verdienste heeft, dat zij een dieper inzicht geeft in wat zich in 't algemeen in het menschelijk gemoed afspeelt. F r e u d zeide: er gebeuren dikwijls in een menschenleven onaangename dingen, die men in zich opneemt, zonder ze geheel uit te denken. Men ondervindt ze, maar zet ze zoo gauw mogelijk van zich af; ja, men kan ze ook ondervinden zonder er zich duidelijk bewust van te zijn. Dat zijn zoogenaamde teruggedrongen aandoeningen. Wanneer men zich deze achterna voor den geest roept, de zaak geheel uitdenkt, en óf tot een bevredigende oplossing komt, óf zich bewust in het onvermijdelijke schikt, dan heeft men er mee afgedaan. Men vergeet ze — en heeft er geen last meer van. Zooals hij 't noemde: men heeft ze afgereageerd. Maar wanneer men ze niet afgereageerd heeft, blijven ze in het bewustzijn hangen. Een hysterica nu heeft een groot aantal van deze teruggedrongen, niet afgereageerde aandoeningen in haar bewustzijn, en deze worden verwekkers van. ziektesymptomen. De patiënte herinnert zich de bedoelde aandoeningen niet; maar zij suggereeren haar allerlei voorstellingen, die in haar voor suggestie zoo ontvankelijk gemoed tot werkelijkheid worden en als ziektesymptomen tot uiting komen.

Ieder mensch heeft wel eens aan zich zelf ondervonden wat F r e u d bedoelt met teruggedrongen aandoeningen — onaangename indrukken of gewaarwordingen die men gekregen, 313

Sluiten