Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

tooveren gegaan. Integendeel, de overoude legende, die ten erondslag ligt aan zijne vertelling „Waarvan de menschen leven , is door hem, zoover als doenlijk was, gerealiseerd m het

tegenwoordige. „ . ./ : .

't Is wonderlijk, hoe iemand met zulk een profetisch element . in zich, toch zoo exact te werk ging. Zijn volksverhalen schreef Tolstov aldus. Hij deed aan boeren of aan kinderen een verhaal van zijn eigen vinding. Dan liet hij dit verhaal aan zichzelven terugvertellen en nam het in den weergegeven vorm, die soms typisch volksaardig of typisch kinderlijk geworden was over. Zoo bezitten we „Iwan de Onnoozele , zooals het is weergegeven door een boer, en „God ziet de waarheid maar Hij wacht", zooals het is weergegeven door een kind. Ook liet Tolstov zich door een heel oud vrouwtje, dat niet ver van Jasnaja Poljana woonde, onder het volk voortlevende sagen

en overleveringen vertellen. '

Ta mij dunkt zelfs, dat we voor Tolstoys scholenstichting op Jasnaja Polnaja niet enkel sociale of niet enkel paedagogische gronden moeten zoeken, maar ze deels hebben te verklaren uit Tolstoys behoefte, om op artistieke wijze met kinderen te experimenteeren en zich literair te vergasten aan en te verrijken met hetgeen hun kijk op de dingen hem openbaarde.

Als Tolstoy getrouw naar de waarheid schilderde, gebruikte hij eerst de werkelijke namen van hen, die de gebeurtenis hadden meegemaakt, om alzoo aan zijne verbeelding te hulp te komen. By de laatste bewerking veranderde hij de werkelijke namen in verdichte. Op die wijze schreef Tolstoy .getrouw naar de waarheid „De macht der duisternis", terwijl hij m 1ÖÖ6

Z1GkIn S ^fijl van Tolstoy, wanneer hij zich zelf uitspreekt, merk ik twee phasen op. Als hij positief is en poneert is; hij koel en systematisch. Als hij negatief is en negeert, is hy vang en strategisch. Zijn zinnen hebben in hun bouw voor mij altijd iets omspinnends, geheel overeenkomstig de wijze waarop hg zijne gedachten uitspint; en vóór dat ik het weet, zit ik vast en moet, om den draad niet te breken, wel mee Ik begrijp, dat hierin iets van hetzelfde is, wat anderen by Tolstoy langdradigheid vinden.

Over literaire kunst heeft Tolstoy zich zeer duidelijk uitgesproken. Ofschoon hij 15 jaren moet hebben nagedacht over de vraag- Wat is kunst?, is zijne beantwoording m het boek,

Sluiten