Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

andere onzijdige landen heeft gezocht. Uit het enkele feit, dat geen samenwerking tot stand komt, meent men tot gebrek aan belangstelling bij de Nederlandsche Regeering te kunnen concludeeren, zonder dat men voldoende rekening houdt met de mogelijkheid, dat het bh' de andere partij aan de geneigdheid tot medewerking mangelt. " Er is, behalve de beperkte en onbeperkte arbitrageverdragen, nog een derde categorie te vermelden, de Bryanverdragen, die een verplicht onderzoek van het geschilpunt eischen, gedurende welken tijd oorlogsdaden moeten worden opgeschort. Nederland was de eerste continentale staat, die zulk een verdrag met den promotor dezer regeling, Amerika, sloot en slechts het uitbreken van den oorlog is de oorzaak geweest, dat de goedkeuringswet in de Tweede Kamer is blijven rusten en dat het sluiten van meer soortgelijke verdragen tot dusver is achterwege gebleven, in afwachting of de wereldorde, die zich uit den strijd zou ontwikkelen, het voortbestaan van zulke tractaten nog noodzakelijk zou maken.

Inderdaad, men is niet gerechtigd te beweren, dat Nederland de arbitrage-politiek verwaarloost. Maar wel kan men zeggen, dat het een open oog heeft voor het feit, dat het de botsende belangen der groote mogendheden zijn, die den vrede in gevaar brengen, en dat daartegen ook de meest ruime arbitrage-tractaten van een kleinen niet agressieven staat als Nederland, weinig vermogen. De verwachting, dat indien slechts de kleine staten voorgaan, de groote wel zullen volgen ook onderling deze verdragen te sluiten, getuigt van dat beminnelijke, zij het ook niet steeds ongevaarlijke optimisme, dat van denzelfden huize is als de leer, dat om de groote staten tot ontwapening te doen overgaan, de kleine slechts het sein hebben te geven. Zij kenmerken zich beide door een gemis aan inzicht van den invloed van den kleinen en zwakken staat op het gebied der wereldpolitiek.

Sluiten