Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

in het nadeel van Londen wijzigden. Uit de cijfers blijkt echter tevens, dat vooralsnog deze neiging zich niet of slechts in geringe mate in de kleinhandelsprijzen van eerste levensbehoeften afteekent. Integendeel blijven deze voorshands vrijwel overal neiging vertoonen tot verdere, zij het geringe stijging, waarbij Nederland aan den ongunstigen kant staat. Bij de beoordeeling van dit jongste verloop der algemeene groothandelsprijzen moet niet uit het oog worden verloren, dat het in het algemeen de ervaring der afgeloopen jaren is geweest, dat, tenzij bijzondere oorzaken vielen aan te wijzen, de stijging der prijzen in het voorjaar en den zomer het geringste was.

Aard en Twee duidelijk onderscheiden tijdperken zijn in het proces van oorzaken. prijsstijging aan te wijzen: de oorlogsperiode en, na een overgang van enkele maanden, het tijdperk, waarin wij thans leven.

Verschillende der verschijnselen, welke zich gedurende den oorlog voordeden en toenmaals het prijsvraagstuk beheerschten, behooren thans tot het verleden. De Staatscommissie mag zich dan ook, wat het oorlogstijdvak betreft, tot enkele opmerkingen bepalen.

Schaarschte aan goederen en daarnevens toeneming van ruilmiddel zijn gedurende den oorlog de hoofdkenmerken geweest van het proces, dat zich hier te lande voltrokken heeft. Schaarschte niet zoozeer door vermindering van eigen productie als wel door de toenemende moeilijkheden in het uit den vreemde betrekken van hetgeen tot aanvulling van de eigen productie, reeds dadelijk van verschillende eerste levensbehoeften, noodzakelijk was. Toeneming van ruilmiddel, ten deele. als gevolg van de vermeerderde behoeften van het verkeer, ten deele nog extra in de hand gewerkt door het in massa uit het buitenland toevloeiend goud en andere oorzaken.

Van schaarschte is reeds zonder meer duurte de uiterlijke verschijningsvorm, vooral, wanneer het betreft levensbehoeften en andere onmisbare goederen. Eerste gevolg was — vooral waar de eigen productie niet afnam — een belangrijke verhooging van de winsten in deze bedrijfstakken behaald. De ontzaglijk gestegen behoeften der omringende oorlogvoerende landen accentueerden dit verschijnsel in sterke mate en waren oorzaak dat het zich al spoedig ging voordoen

Sluiten