Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

schuld? In geenen deele — zij vergrepen zich aan de Godheid (wat ze niet weten konden of behoefden) en hun schuld wordt door hun recht absoluut niet verminderd. Ziedaar theologie!

En zooals Dante uit Christus' aanvaarden van zijn dood uit Pilatus' hand tot de onbetwistbare legitimiteit (van Godswege) van de Romeinsche wereldoverheersching besluit, zoo besluit Bossuet, nog heel wat radicaler, tot de legitimiteit van alle autoriteiten uit hetzelfde argument!

Een ook maar eenigszins critische geest zou hier vragen, welke houding dan geboden is tegen die „autoriteiten" welke zich door verjaging en verplettering van vroegere „autoriteiten" meester maakten van de macht. Doch Bossuet behoefde niet te vreezen, dat de vragen die hij trouwens zelf niet stelde, door anderen gesteld zouden worden. De echtmaatschappelijke denkt ten een en male niet en is oprecht — de „ordelievende" van onze dagen (waarin de vraag aan welk gouvernement de Russische burger zedelijk „gehoorzaamheid" is verschuldigd, geen enkele maal in dien vorm werd gesteld) vermijdt het stellen dier vragen als pijnlijk en gevaarlijk en roemt zich dan „practisch" en „voorzichtig". Bossuet heeft maar één voorschrift: Soyons soumis a la forme de gouvernement de notre pays. En wat de Kerk betreft: de oudste is de beste, de Katholieke; overal de verheerUjking van het blijvende, de loochening van ontwikkeling en dood als deel van leven.

Wanneer we ons er rekenschap van geven wat er van deze „moraal-fiiosofie" en van de kunst die haar zoo trouw weerspiegelt, overblijven moest, toen de critische en spotzieke achttiende eeuw er zich meester van maakte, dan gelooven we bijna dat een duister voorgevoel Bossuet de „ironie in strijd met een Christelijke levensopvatting" deed verklaren! De ironie is anti-maatschappelijk — het wapen van de

Sluiten