Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

al zijn uitingen en strevingen leidt tot bezinning en bepeinzing, tot het opsporen van de gedachte, die in dat leven schuilt en door den wijsgeer wordt ontdekt en verklaard; en, omgekeerd, gaat van de wereld- en levensbeschouwing des wijsgeers een geestelijke kracht uit, die het leven en zijn uitingen in nieuwe banen leidt, en op het denken, zoowel als op het handelen der eerstvolgende generatie haar stempel drukt.

Ik trachtte aan te toonen, dat de geschiedenis der wijsbegeerte van groote beteekenis is van wege het in menig opzicht verrassend licht, dat zij vermag te werpen op het cultuurleven der menschheid, zooals zich dat in kunst, literatuur en op nog tal van andere terreinen openbaart. Doch ook hij, die de wijsbegeerte wenscht te beoefenen óm haars zelfs wil, zal mijns inzien goed doen, in de eerste plaats zijne aandacht te bepalen bij den historischen ontwikkelingsgang, die het wijsgeerig denken van den aanvang af tot heden toe heeft doorgemaakt. Ik ben namelijk van meening, dat de geschiedenis der wijsbegeerte eene bijzonder aanbevelenswaardige leidsvrouw is, indien wij wenschen vertrouwd te geraken met wijsgeerige begrippen, stelsels en beschouwingen, al wil ik niet ontkennen, dat dit gemeenzaam worden met hetgeen het begip: wijsbegeerte omvat, ook langs andere wegen kan worden bereikt.

Men kan bijvoorbeeld beginnen met zich te verdiepen in een of ander op den voorgrond tredend wijsgeerig stelsel. Zal echter zulk eene studie tot het gewenschte doel leiden, dan dient daaraan heel wat voorarbeid vooraf te gaan. Hoe toch zal het ons gelukken iets degelijks van Kant te begrijpen, als Hume ons onbekend is ? Hoe zullen wij Schopenhauer leeren verstaan, zoolang Plato en Kant voor ons onbekende grootheden zijn ? En wat zal de lectuur van Nietzsche ons baten, wanneer wij de vóór-sokratische wijsgeeren en Schopenhauer niet kennen ? Geen enkel wijsgeerig stelsel kan begrepen worden, tenzij dan in zijn historischen samenhang.

Men kan ook nog een anderen weg kiezen, namelijk dien, door Dr. De Hartog en Dr. Bierens de Haan gekozen, toen zij in den zomer van 1916 optraden als leiders der vacantie-cursussen, die

Sluiten