Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

minder edele organen. Naast de velen, die „arbeiden", zijn de weinigen, die besturen en bevelen.

Evenals voor de natuur, geldt ook voor den staat als regel, dat de idee, waardoor zijn organisme wordt beheerscht, eerst dan tot volkomen openbaring kan komen, wanneer de nevenomstandigheden zoo gunstig mogelijk zijn. Bij den staat hangt dit af van het gehalte der individuën. Hoe meer evenwicht en symmetrie in de samenstellende deelen, hoe volmaakter het geheel zal zijn. Niet alle concrete staatsvormen staan op denzelfden trap. De hoogste trap wordt bereikt, waar een harmonisch midden de uitersten vermijdt. Zulke uitersten zijn: de tyrannis, de oligarchie en de democratie. Goede staatsvormen zijn: het koningschap, de aristocratie en de nietdemocratische republiek.

Aristoteles' theorie omtrent de beteekenis der „Katharsis" in de tragedie kennen we reeds. Indien wij ons niet hadden te beperken, zouden wij nog stilstaan bij zijn leer van de „drie eenheden" in het drama, die in de i8e eeuw aanleiding werd tot de beroemde artikelen in de „Hamburgische Dramaturgie" van Lessing, waarin hij aan Voltaire verwijt, dat die leer van Aristoteles door de Fransche dramaturgen averechts is toegepast en door Voltaire in het geheel niet is begrepen. Ook zou het de moeite loonen in het algemeen na te gaan, hoe Aristoteles ook op het gebied van de aesthetica terecht een baanbreker genoemd mag worden.

Ten slotte mag niet verzwegen blijven, dat Aristoteles de eerste wijsgeer is geweest, die eene methode voor het denken heeft ontworpen, en aangegeven heeft, aan welke normen en wetten dat denken heeft te beantwoorden, zal het tot betrouwbare uitkomsten leiden, dat hij met andere woorden de vader van de wetenschap der logica is geweest.

Aristoteles stelt vast, naar welke regelen een logische bewijsvoering behoort te zijn ingericht, welke waarheden axiomatieve beteekenis hebben en op wat wijze langs deductieven weg uit de eene waarheid de andere kan worden afgeleid; voorts aan welk schema een logische sluitrede behoort te beantwoorden; eindelijk

Sluiten