Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

in geen enkel levensmoment den toestand van smarteloosheid prijs te geven. Daartoe is niet noodig, dat elk smartgevoel door een even sterk lustgevoel in evenwicht wordt gehouden en evenmin, dat alle ontvankelijkheid voor lijden en genieten wordt verstómpt; het is veeleer voldoende de levensbehoeften aldus te regelen, dat elke inwendige en uitwendige aanleiding tot het verwekken van smart zooveel mogelijk worde ontweken, dat men zich bovendien van alle smartaandoeningen ontledige, die op louter inbeelding berusten en dat men eindelijk langs den weg van verstandig genieten een voorraad van aangename herinneringen opzamele, groot genoeg om daarmede het smartgevoel te onderdrukken, dat tegenwoordig leed toch nog zou kunnen verwekken.

Aldus tracht Epikurus de innerlijke vrijheid te handhaven tegen hetgeen haar zou kunnen bedreigen, door toepassing van een bedachtzaam gekozen aantal vernuftige kunstgrepen. Die vrijheid wordt hier gered door alles te doen wat mogelijk is om haar den strijd om het bestaan te besparen, zooals men iemand, die zenuwziek is, tracht te sparen voor alles, wat sterke emoties zou kunnen wekken. Epikurus tracht 's menschen zedelijke vrijheid te handhaven door hem zooveel mogelijk afstand te laten doen van het handelen. De door hem als .hoogste vrijheid aangeprezen levenshouding is volstrekt defensief.

Een groote mate van nuchtere verstandelijkheid moet bij Epikurus dienst doen om alles uit zijn levenssfeer te verbannen, wat angst en vrees zou kunnen wekken voor geheimzinnige machten, die het levensgeluk bedreigen of storen. Daarom kiest Epikurus zich eene natuurleer, die de mogelijkheid uitsluit, dat dergelijke machten in 's menschen lot zouden kunnen ingrijpen. Die natuurleer ontleent hij aan Demokritus, wiens denkbeelden wij reeds hebben leeren kennen. Het heelal is vervuld met een oneindig aantal stoffelijke atomen van eene bepaalde grootte, doch kleiner dan al wat waarneembaar is. Volgens onverandelijke mechanische wetten worden die atomen bewogen en telkens anders gegroepeerd. Zoo is alles, wat bestaat, opgenomen in het verband van één groot mechanisme,

Sluiten