Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

m de natuur; er is geen voorzienigheid, omdat het vaak den brave slecht, den slechte voorspoedig gaat. Het zinnelijke is in strijd met bet begripmatige; b.v.b. de sneeuw is, volgens de zinnelijke waarneming, wit en de sneeuw is zwart, zooals Anoxagoras bewijst, die inziet dat zij bevroren water is, en watef is zwart (volgens dé Grieksche opvatting) of, om een ander voorbeeld te noemen: er heeft beweging plaats, gelijk de zintuiglijke waarneming leert; maar beweging is, logisch gedacht,' onmogelijk; want dat beweging in eene bepaalde plaats in de ruimte een begin zou kunnen nemen, is even ondenkbaar, als dat een bewogen lichaam in eene oneindig deelbare ruimte eene eindige baan zou kunnen doorloopen. Gelukt het den skepticus niet, tegenover de these, die hij gevonden heeft, eene antithese te stellen, dan redeneert hij aldus: de these, die ik thans gevonden heb, was er inderdaad reeds, voordat ik er in slaagde haar te vinden; ook de antithese, die ik voorloopig nog ; met vinden kan, bestaat in den grond der zaak reeds, al ben ik niet in staat haar voor te dragen.

Toch is de skepticus geen sophist, die van dit alles een soort van dialectischen sport maakt. De sophist beweert: de individueele mensch is de maat van alle dingen; er bestaat wel een waarheid voor u, en een waarheid voor mij, doch geen waarheid, die voor allen geldt. De skepticus daarentegen komt tot dit resultaat: de ons ten dienste staande middelen om kennis aangaande de dingen op te doen, zijn geen van alle toereikend om ons de waarheid te doen vinden.

De eenige middelen, die ons aangaande het wezen der dingen iets zouden kunnen leeren, zijn deze twee: zintuiglijke waarneming en redelijk denken. Het doel van den skepticus is te betoogen, dat noch de zinnen, noch het verstand als betrouwbare gidsen mogen gelden, wanneer wij naar waarheid zoeken.

De oudere skeptici trachtten de bewijzen te leveren, dat zintuiglijke , waarneming nimmer tot de waarheid kan leiden; de latere skeptici trachtten dat bewijs te leveren ten opzichte van het redeliik denken

<De ontkenning van de zintuiglijke waarneming als kenhron der

Sluiten