Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

poging om door velerhande uitwendig gebaar een schijn van leven te simuleeren.

Ik verstout mij niet te beweren, dat niets, dat geen enkel vonkje van het leven, dat de eerste christengemeente bezielde, in het christendom onzer dagen is overgebleven. Maar wat dan daarvan is overgebleven, dat is er ondanks het christendom als religie en niet door het christendom als religie.

Het hedendaagsche christendom, zooals het in tal van kerken, sekten en afdeelingen verdeeld, alle natiƫn en stammen omvat, die den christelijken godsdienst belijden, zou men kunnen vergelijken bij een surrogaat, waarvan in den loop der tijden de consumptie zoodanigen omvang heeft genomen, dat de meesten nauwelijks meer weten, wat het echte voedingsmiddel was, als welks vervanging het dienst doet. Dat neemt evenwel niet weg, dat het slechts een tijdelijke bestemming heeft, en dat het zal ophouden dienst te doen, zoodra de tijdsomstandigheden dat mogelijk maken. Het gebruik van zout, dat smakeloos geworden is, moge een tijdlang in zwang blijven, doordat men het een kunstmatigen bijsmaak heeft weten te geven; eenmaal zal zijne smakeloosheid openbaar worden, en dan zal het oogenblik gekomen zijn, dat de menschen het vertreden als waardeloozen afval.

Het christendom als godsdienst heeft veel tot stand gebracht; maar de disharmonie tusschen schijn en wezen, waarop de mog* gelijkheid van zijn bestaan berust, moet tenslotte aan den dag komen. Het moet ten slotte blijken, dat het sterker is in woorden, dat wil zeggen aan ontleende en nagesproken woorden, dan in oorspronkelijke en waarachtige werken.

Of moeten wij liever zeggen, dat wat eenmaal wel zal moeten blijken, in onze dagen bezig is tot openbaring te komen? Is het hedendaagsche christendom, dat beweert het hoogste te bezitten, dat aan de menschheid geschonken werd, ook maar allerminst bij machte geweest den orkaan van den wereldoorlog in zijn verwoestende vaart te stuiten, den stroom van physieke en moreele verwoesting te keeren, die als een tweede zondvloed vijf wereld-

Sluiten