Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

2. gehoorgew.

3. druk-, temperatuureis pijngew

4. reukgew. 5. smaakgei*

6. evenwich gew.

Trillingen van veerkrachtige lichamen worden overgedragen op de luchtmoleculen en voortgeplant door het.trommelvlies en de gehoorbeentjes naar het slakkenhuis, waar ze een orgaan prikkelen, dat uit wel 20000 kleine vezeltjes is samengesteld, en dat weer in verbinding staat met de uiteinden van de gehoorzenuw. Als enkele van die vezeltjes verwoest zijn. kan men bepaalde tonen niet onderscheiden.

De gehoorzenuw leidt de prikkels naar het verlengde merg en vandaar worden ze door andere zenuwbanen naar de slaapstreek van de groote-hersenschors gevoerd. Regelmatige trillingen ■ veroorzaken roongewaarwordingen, onregelmatige geruiscnen.

In de huid liggen verschillende zenuwuiteinden, die de prikkelingen van druk, koude en warmte en pijn overbrengen naar 't ruggemerg en 't verlengde merg, vanwaar ze weer naar de schors der groote hersenen worden geleid. Voor elk van deze dr^ gewaarwordingen moeten telkens weer andere P^ten van de huid worden aangeraakt. De vingertoppen zijn ^er gevoelig voor druk. Temperaturen van 50° en hooger kunnen ook de koudepunten prikkelen, zoodat hitte koud kan aandoen. Ook inwenchg in de organen hebben we druk-, temperatuur- en pijnpunten.

Gassen en wellicht ook vloeistoffen prikkelen het neusslijmvliesT de reukzenuw leidt deze prikkelingen naar de hersenschors. Er is in de geuren nog geen gangbare, systematische indeeling gemaakt.

De zenuweinden, die in de tongoppervlakte liggen, worden door vloeistoffen geprikkeld; \«^^^yZfó^Z^ brenaina naar de hersenschors. Men onderscheidt de smaken in zuur zleTbltter en zoar; sommigen nemen daarnaast nog aan hog- Tmetaalsmaak, maar deze twee worden ook als ge-

^£%£$S& schijnt voor ^^J^ te ziin Men verwart vaak reuk en smaak. Vanille en kaneel z^n ekkeV door den reuk, niet door den smaak. AU we verkouden ziin, smaakt het eten minder goed, doordat de reukg^larwoSngen gedeeltelijk ontbreken rf ^* Een appel en een ui smaken bij dichtgeknepen neus gelijk.

ts- In 't inwendige oor, bij 't begin van de halfcirkelvormige kanalen en fn de zakjes van het voorhof, liggen de ^nuw^nden, dfrgepdkkeld worden bij afwijkingen van den evenwichtstoestand van 't lichaam. Bij waterdieren is dit orgaan sterk ontwikkeld He s in beginsel een klein kalklichaampje, dat tusschen Ten krans van uiterst fijne voelharen bgt. Bij doofstommen het weinig ontwikkeld.

Sluiten