Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

cilindervormige as, en het verticaal stellen van eene omwentelingsas, zullen hier achtereenvolgens behandeld worden. Andero doeleinden, waartoe het niveau bij het landmeten nog gebruikt wordt, zullen bij de verschillende instrumenten van zelf ter sprake komen,

§ 22. Horizontaal stellen van een vlak. De luchtbel-buis, in fig. 24 voorgesteld, is ingericht tot het horizontaal stellen van een vlak; zij is daartoe op eenen, aan de onderzijde vlak afgeslepen, voet AB bevestigd en wel zoodanig, dat de richtlijn van het niveau evenwijdig loopt met den onderkant van dien voet. Is dit toch het geval, dan zal, zoodra de luchtbel inspeelt,, die voet en dus ook het vlak, waarop hij rust, ten minste in de richting van het niveau, horizontaal zijn.

Om te onderzoeken of een vlak horizontaal is, heeft men slechts, met behulp van het niveau, na te gaan of twee elkaar snijdende lijnen , in dat vlak gelegen,'horizontaal zijn. Plaatst men dus het niveau in twee elkaar snijdende richtingen op het vlak en speelt het in beide standen in, dan is het vlak horizontaal.

Om een vlak, dat door de drie stelschroeven A, B en C, fig. 25, in willekeurigen stand kan worden gesteld, den horizon"! talen stand te geven, plaatst men het niveau daarop volgens eene richting 7, evenwijdig aan de lijn, die twee stelschroeven, bijv, A en B, vereenigt en brengt het niveau door draaiing aan een van beide of aan beide te zamen tot inspelen. Bij die draaiing volgt de bel den duim der linker- en den wijsvinger der rechterhand.. Vervolgens plaatst men het niveau in eene richting rechthoekig op de eerste, dus volgens II, en brengt het wederom tot inspelen, maar nu door uitsluitend met de schroef G te werken. De twee lijnen I en II zijn zoodoende beide horizontaal gesteld en dus is het geheele vlak horizontaal. Daar ecBter bij het werken met de schroef C het vlak niet wentelt om de lijn AB, in dat vlak gelegen, maar om de lijn A'B', die de punten van de schroeven A en B vereenigt, en deze lijn in het algemeen met horizontaal is, zoo zal de horizontale stand van I daardoor allicht een weinig verstoord worden en is het dus noodig, de bewerking nog eens te herhalen.

§ 23. Regeling van het niveau tot het horizontaal stellen

van een vlak. Wij hebben boven gezien, dat tot het horizontaal stellen van een vlak, de richtlijn-van het niveau evenwijdig moet loopen met den onderkant van den voet. Om dit te kunnen verkrijgen is het niveau GD, fig. 24, aan het uiteinde D om

Sluiten