Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

voldaan is en zoo noodig het niveau te regelen, gaat uien op overeenkomstige wijze te werk als bij het niveau, dat moést dienen tot het horizontaal stellen van een vlak.

Na de as, zoo goed als dit met het niet geregelde niveau mogelijk is, verticaal gesteld te hebben, brengt men het niveau door draaiing van het bovendeel van het instrument boven een deischroeven en doet het daarmede juist inspelen. Draait men nu het bovendeel van het instrument 180° om, dan moet, als het niveau goed geregeld is, de bel nog inspelen. Speelt zij niet meer in, dan geeft om gelijke reden als vroeger de uitwijking het dubbel van de fout aan en deze uitwijking moet dus voor de helft met de correctieschroef G worden weggenomen. Ten einde zeker te zijn, dat het niveau nu goed geregeld is, herhaalt men het onderzoek, na eerst de as met het nu geregelde niveau beter verticaal gesteld te hebben.

Men kan zich deze regeling ook aldus voorstellen. Stel in fig. 32 staat de richtlijn ab van het niveau niet loodrecht op de as cd; maar maakt daarmede een hoek acrö = 90° —a, dan zal, wanneer de bel inspeelt, de richtlijn, zooals in de figuur Ondersteld is, horizontaal zijn, de as daarentegen met de verticaal cf een hoek « maken. Draait men nu het bovenstel 180'3 'om dan komt de richtlijn in den stand a'b' zoodanig, dat hoek a'cd = 90°— a is. Uit de figuur blijkt nu onmiddellijk, dat de hoek bca', dat is de helling van de richtlijn, gelijk is aan 2a, waaruit volgt, dat de uitwijking van de bel overeenkomt met het dubbel van de fout. Neemt men nu met behulp van de correctieschroeven de helft van de uitwijking weg, dan verplaatst men de richtlijn over een hoek a, zoodat zij komt in den stand a"b", dat is loodrecht op de as cd,

§ 27. Doosniveau. Het doosniveau, flg. 33, bestaat uit eene ronde koperen doos, van boven afgesloten door eene aan de benedenzijde bolvormig uitgeslepen glasplaat. De doos is weer voor het grootste gedeelte gevuld met alcohol of aether , eene zoogenaamde luchtbel overlatende, die altijd het hoogste punt tracht in te nemen. Het schroefje S, fig. 33, in den bodem deidoos dient om vloeistof in het niveau te brengen, wanneer de bel tengevolge van ondichte sluiting te groot zou zijn geworden. Doven op de glazen plaat zijn eenige concentrische cirkels gegrift; staat de luchtbel juist concentrisch met deze cirkels, dan zegt men dat zij inspeelt; het raakvlak aan het bolvormige oppervlak ter plaatse van het middelpunt der cirkels en dat den naam van richtvlak draagt, is dan horizontaal)

Sluiten