Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

zontale vizierlijn de baak niet, zooals in de figuur is voorgesteld. Om de hoogte van de horizontale vizierlijn boven het voetpunt der baak te hebben, moet H natuurlijk nog vermeerderd worden met den bekenden afstand c van het punt V boven dit/ voetpunt. Op gelijke wijze kan de afstand van een ander terreinpunt tot hetzelfde horizontale vlak, en dus ook het hoogteverschil van twee punten, gevonden worden.

Als baak kan hierbij natuurlijk eene gewone zelfleesbaak gebruikt en de kijker op twee bepaalde verdeelingen O en Ügericht worden. Meestal maakt men echter, indien deze methode van waterpassen gevolgd wórdt, gebruik van eene baak met twee bordjes O en U, die op een constanten bekenden afstand'van elkaar en ook boven het voetpunt der baak kunnen gesteld worden.

Wat betreft de afstandsmeting, zij opgemerkt, dat het evenredig stellen van de lengten H en d op de baak met de hoeken VAU en OAU, neerkomt op het beschouwen van de baak als een cirkel, met den straal AV = B. Benaderend zal dus ook:

d = B X hoek AOU = BX "~" K

gesteld kunnen worden, als K eene constante waarde voorstelt; en omgekeerd wordt dus de horizontale afstand B van de baak tot de lijn', waarom de vizierlijn - bij draaiing der micrometerschroef wentelt, gevonden uit de formule:

D = d-£-. o — u

De constante K wordt bepaald door een nauwkeurig met latten gemeten afstand B na te meten met het instrument. Daar K niet geheel constant is, doet men goed de waarden van K te bepalen bij verschillende standen der micrometerschroef en lateibij het afstandsmeten die waarde te gebruiken, welke met het dan_ gebruikte gedeelte der schroef overeenkomt.

Voor groote afstanden en hoogteverschillen moeten bij meer nauwkeurige metingen aan de formules voor H en B nog eenige correcties worden aangebracht, waarvoor verwezen wordt naar meer uitvoerige handboeken. (*)

• <") Dr- c- A- Vooler. Lehrbmh der praktischen Geometrie. Zweiter Teil. Höhenmessungen. Braunschweig. 1894.

S. Stahpfer. Theoretische und praktische Anlèitung zum Nirelliren. 10e Aufl Wien. 1902.

Sluiten