Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Maar wat, indien het aan een deel der ondernemingen in het door overproductie getroffen bedrijf niet mogelijk blijkt zich door technische^ verbeteringen boven water te houden ? Moet men er dan maar in berusten, dat die ondernemingen te gronde gaan en dat daarmede het in die ondernemingen gestoken kapitaal reddeloos verloren is?

Laat ons er vooral voor waken niet door zoo te spreken het maatschappelijke standpunt weder voor het individueele te verlaten. Heeft werkelijk, wanneer eene onderneming den strijd om het bestaan moet opgeven, kapitaalvernietiging plaats? Voor den aandeelhouder, wiens onderneming, ten onder gaat, is het door hem gefourneerde kapitaal veelal verloren. Voor de gemeenschap behoeft dat echter niet het geval te zijn. Voor het individu is kapitaal een gansch ander begrip dan voor haar.

Wij kunnen ons hier natuurlijk niet begeven in eene diepgaande beschouwing over het begrip kapitaal .Er zij slechts aan herinnerd, dat voor de gemeenschap het kapitaal bestaat uit alle goederen, vruchten van menschelijken arbeid, welke bestemd zijn te worden aangewend tot nieuwe productie.

Individueel is het kapitaalbegrip veel ruimer en omVat alle vermogensbestanddeelen, bestemd om inkomsten op te brengen. Obligatiƫn zijn uit maatschappelijk oogpunt geen kapitaal; het zijn slechts vorderingen van individu op individu. Uit individueel oogpunt zijn zij echter zeer zeker wel kapitaal.

Keeren wij thans tot onze onderneming terug. Wanneer zij het niet langer kan volhouden, zal zij misschien eenvoudig haar bedrijf stopzetten. De in het bedrijf gebruikte kapitaalgoederen worden waardeloos en zullen bij gebrek aan onderhoud waarschijnlijk spoedig zelfs te niet gaan. Meermalen echter zullen zij nog wel in een ander gelijksoortig of ongelijksoortig bedrijf bruikbaar zijn en zullen ze, zij het met verlies voor den aandeelhouder, worden te gelde gemaakt. Uit maatschappelijk oogpunt is het kapitaal dan niet teniet gegaan, maar is het in dienst van een ander getreden. Niet zelden wordt de noodlijdende onderneming in haar geheel door een krachtiger mededinger overgenomen. Door den lagen aankoopsprijs zal zij wellicht door dezen met voordeel kunnen worden geƫxploiteerd.

De bewering, dat, indien men de zaken haar loop laat gaan men toch tot productiebeperking en daardoor tot prijsver hooging komt, is dus niet ten volle juist. Evenmin, dat daarbij steeds kapitaal vernietigd wordt. De productiekosten in het overgenomen bedrijf zullen echter voortaan geringer zijn doordat het overnemende bedrijf de daarin gebezigde kapitaalgoederen voor een lagen prijs heeft verkregen en dus het op het kapitaal vallen-

Sluiten