Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

In Shakespeare's „Tempest" spelen de koningskinderen Ferdinand en Miranda schaak. Miranda zegt:

Sweet Lord, you play me false.

Ferdinand antwoordt:

No, my dearest love,

I would not for the world.

Wat men eigenlijk bij schaken als valsch spelen moet verstaan, beken ik niet te weten. Men kan hoogstens stiekum een zet te veel doen.

Wij hebben gezien dat sommige groote strategen, o.a. de Zweedsche koning Karei XII liefhebbers van schaken waren, dat Napoleon prachtige zetten deed, nu en dan. Hoe stond het met de diplomaten, wier ambt zeker evenzeer het vooruit zien, het combinatievermogen en de kunst om een goeden zet te doen eischt? Ik heb niet te weten kunnen komen of Machiavelli, Johan de Witt, Richelieu, Talleyrand, Metternich, Bismarck, Edward VII of Grey groote schakers zijn geweest, dan wel of zij, evenals de veldheer Bonaparte eerst goed plannen en combinaties konden maken en besluiten nemen, wanneer zij levend materiaal in de hand hadden. Het laatste is zeer wel mogelijk, want het blijkt niet, dat b.v. groote wiskundigen in het schaakspel hebben uitgemunt, zooals men toch denken zou, terwijl veel en goed geschaakt wordt door schilders, musici en dichters. Het menschelijke intellect werkt soms onregelmatig en plaatst ons voor vreemde verrassingen.

Het dammen is waarschijnlijk even oud als het schaakspel, zoo niet ouder, al waren de regels van het spel niet precies dezelfde als die van het tegenwoordige. Reeds door Homerus wordt gewaagd van een soort van spel, met schijven op een bord gespeeld; het was waarschijnlijk öf uit Egypte öf uit het Oosten afkomstig. Op Creta werd voor eemge jaren een fayence dam- of schaakbord gevonden. Een beschildering van een Grieksche vaas stelt Ajax en Achilles voor, met een sóórt damsteenen spelend, en een beeldje van gebakken klei geeft zeer duidelijk damschijven te zien, waarmee eenigszins grotesk voorgestelde menschen spelen.

Het z.g. stedenspel, dat zoowel in Griekenland als in Rome gespeeld werd, moet veel weg gehad hebben van het damspel. Een ander spel, evenals dit door twee menschen gespeeld, bevatte voor ieder vijf steenen, terwijl het dambord door vijf schuinsche lijnen was ingedeeld, die verticaal tegenover de deelnemers stonden. Een zesde streep liep daardoor heen,

Sluiten