Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

met een groep „brave menschen", die een groep .misdadigers" tuchtigen gaat — waaraan dan wel op de zonderlingste manier nationalistische ontboezemingen en dito beroepen op anderen vastgekoppeld zijn. In Duitschland wordt over de noodzakelijkheid tot expansie alleen gefluisterd, maar de frase van rondom door vijanden besprongen te zijn, schreeuwt men er van de daken der huizen. (1916.)

„Het Vaderland" alleen kan het niet meer af! Te zeer is, zelfs voor de massa der onbewusten, als een belang ontmaskerd, wat als een ideaal uitgekreten is en nog wordt. Want is eenmaal de zon opgegaan, dan dringt er zelfs in huizen met gesloten vensters eenig licht! En vele vensters zijn nu wel wat wijder opengegaan.

Zoo heeft dan in Byron en Shelley de Prometheuseeredienst haar toppunt bereikt. De sympathieën van

Humanisme en Renaissance gingen dezelfde richting uit

denken we aan den heimelijken voorkeur van Erasmus voor Kam boven Abel — maar tot zulk élan konden, mochten ze nog niet komen.

Na deze tweede, in zekeren zin definitieve Renaissance kan „Prometheus" nimmermeer vergeten en verloochend en versmeten worden. Van de Eenheid uit: de Eenheid heeft, onder deze categorie in den mensch eigen structuur aan zichzelf geopenbaard. De mensch gaat weten, wat er is van de collectiviteit en wat er is van het individualisme, wat Jupiter waard is en wat Prometheus. Prometheus heeft zijn z e d e 1 ij k pleit gewonnen. Welhaast is het met Jupiterverheerlijking gedaan. Een volgend hoofdstuk zal ons daarvan de bevestiging geven. We zullen daarin zien de laatste poging tot Jupiter-aanbidding — van de Eenheid uk: de laatste tendentie naar zelfvergetelheid in de collectiviteit op den ouden kerkelijk-maatschappelijken grondslag, met alles, wat zich daarbij reeds in vroegere perioden voordeed — we

Sluiten