Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

dat wij uit eene vroegere aanhaling gezien hebben dat Lokegvara brahmasvarüpin, in aard en wezen Brahma, is. Deze omstandigheid, in verband met het feit dat een Dhyani-bodhisattva eigenlijk één is met zijn vader, levert ons eene welkome bijdrage tot de verklaring van het veelzijdige karakter van Lokegvara, anders genaamd Avalokitegvara. Want, indien Vajrapani in plaats kan treden van zijnen vader Aksobhya, dan kan ook de Bodhisattva Lokegvara de plaats innemen van zijnen vader Amitabha. Deze verbeeldt het element «de wateren>; derhalve ook Avalokitegvara. Maar de wateren zijn gelijk te stellen met de zee, den oceaan, die ook als heer der wateren, als god des waters betiteld wordt. Nu begrijpt men waarom Avalokitegvara den schijnbaar zonderlingen naam draagt van Matsyendra, heer der visschen, of althans met dezen vereenzelvigd wordt. Verder, de Oceaan heet Varuna; derhalve is Avalokitegvara = Varuna. Deze laatste is eigenlijk de Alomvatter, d. i. cosmisch: de aether, de oneindige ruimte — de Indiërs gebruiken daarvoor één en hetzelfde woord: akaga. In den Veda is Varuna uitdrukkelijk de meest omvattende, en in zoover de hoogste der goden; in latere tijden komt hij vooral voor als god des aarde omvimenden Oceaans, en is hij als alomvattende aether en oneindige ruimte overgegaan in £iva in diens rol van verpersoonlijkten akaga. Nog in andere functies is Varuna opgegaan in £iva, doch dit punt mogen wij hier laten rusten. 1

Wij kunnen uit het zooeven medegedeelde de volgende mythologische vergelijking afleiden: Loke^a = Matsyendra = Varuna = £iva. Dit is de uitkomst; nu de proef op de som. Indien het waar is dat Lokecja (Avalokitegvara) een vorm van Qiva is, dan moet ook Amitabha het zijn. Dank zij den Javaanschen dichter, die uitdrukkelijk verklaart dat Amitabha=;Mahadeva is, zien wij dat in de berekening geene fout is ingeslopen. Eene andere proef op de som leveren de afbeeldingen van Avalokitegvara, die op zich zelf tot de elders gemaakte gevolgtrekking geleid hebben dat het voornaamste wezen in den Mahayanistischen eeredienst een vermomde C, iva was. De naam zelf is een doorschijnende verhulling van Drsti-guru, een der

' In de Zapiski Vostocnago otdelenija Imperatorskago Russkago Archeologiceskago Obscestva, II, 132 vgg. komt een berijmd gebed op Avalokitcijvara voor, uitgegeven in Sanskrittekst met Russische vertaling door Prof. I. Minajef. Ettelijke gedeelten van dat stuk herinneren aan de Vedische gebeden aan Varuna, inzonderheid dat in Rgveda 1, 25. Het is niet aan te nemen dat de berijmer van het gebed iets zou geweten hebben van den inhoud dier Vedische gebeden; daarvoor is het stuk van veel te jonge dagteekening, maar er is in Indië door alle tijden heen zooveel van de Vedische denkbeelden en voorstellingen, in min of meer gewijzigden vorm en onder andere namen, overgebleven , dat het ons niet al te zeer mag bevreemden wanneer wij nagalmen van den Veda ontdekken in latere voortbrengselen van den Indischen geest.

Sluiten