Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

weekdieren. Al deze voorwerpen bestaan uit kalkspaat, want „zij koken dapper in Limoenzap, en die dat niet doet word voor ondeugend of doot gehouden."

Niet zelden Is de „versteening" geheel denkbeeldig en is er slechts sprake van stukken steen of metaal, die met meerdere of mindere phantasie beschouwd, naar den vorm eenige gelijkenis vertoonen met bepaalde dieren, planten, of wat dan ook. Een merkwaardige groep van zulke „versteeningen" vormen op Noord-Sumattm óe amuletten, die de Atjèher aanduidt als peugawé, of als adjeumat ka djeuët (Gajo: djimöt mendjadi, Alas: djimat djadi). Daaronder zijn bijvoorbeeld te noemen: een versteende kikvorsch, — rups, — worm, — olifantenluis, — limoenvrucht, — nangkapit, een versteend kippenei, , een versteende bloedklonter uit een pasgeboren kinderhand, en zoo meer.

§ 16.

6°. MOESTIKA'S UIT PLANTEN.

Evenals in menschen en dieren worden ook in planten soms harde concrementen aangetroffen, die de eenvoudige van geest als de concentratie van de aan die plant het leven gevende kracht beschouwt. Vooral komt dit verschijnsel bij vruchten voor.

Het meest bekend is de z.g. kokosparel (moestika kelapa, R: Clappites), die zich een enkele maal in de holte van een rijpe kokosnoot afzet, zooals de oesterparel — waarmede de kokosparel, zoowel in uiterlijk als in samenstelling, eenigszins overeenkomt — gevormd wordt in de oesterschelp.

De omstandigheden, waaronder deze „paarlen" voorkomen, loopen in veel opzichten parallel met die, waaronder de vorming van tabaschir plaats heeft. In beide gevallen scheidt zich een minerale stof af uit een oplossing in levende planten voorkomende.

Rumphius, die deze petrificaties in de kokosnoot het eerst beschreef, geeft daarover o.a. de volgende bijzonderheden: „Het is een Wit steentje, het wit kezelsteentje of alabast zoo gelijk, dat men hem daar voor zoude aanzien, doch de Calappus-steen is weeker... De langwerpige heeft de gedaante en grootte van een duiveof eenes anderen vogels-hert, zomtijts ook van een Hagedissen-ei. De Calappus-steen is zomtijds regt rond, als een groot erweet, zom-

Sluiten