Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

instelde naar de motieven, waarop de legerleiding het ijzerbekken van Briey onverdedigd had gelaten, waardoor dit om zijn ertsen voor den vijand niet minder dan voor Frankrijk buitengewoon belangrijke gebied bij het begin van den oorlog direct verloren was gegaan. Verschillende vooraanstaande militaire leiders verschenen voor deze commissie en vele nauwelijks of slechts in zeer kleinen kring bekende feiten en uitlatingen werden door haar enquête publiek. De gang van het onderzoek leidde ook tot uiteenzettingen over het krijgsplan van Joffre. Deze muntte niet uit door openhartigheid. Medewerkers bij het ontwerpen zijner plannen kon hij zich niet meer herinneren. Over zijn operatieplan zeide hij: „C'est une idéé qu'on a dans la tête, mais qu'on ne met pas sur du papier". Dit leek een zonderlinge uitvlucht van iemand, die veel te verbergen had; maar het is toch volkomen begrijpelijk door de omstandigheden, welke wij daarom hier op den voorgrond hebben geschoven. In zijn Mémoires herhaalt Joffre dan ook: „Je suis fondé a affirmer que le plan d'opérations intégral n'a jamais été écrit" 1. Er waren immers verschillende operaties mogelijk en de waarschijnlijkste moest rekenen met een Duitsche schending van België; de daarvoor vereischte tegenmaatregelen hield de voorzichtige Joffre liever geheim.

Welke operaties ondernomen zouden worden hing af van de gegevens der strategische verkenning, die al gedurende de periode der politieke spanning haar voelhorens moest uitsteken. Een uitvoerig Plan de Renseignements2 diende tot grondslag voor deze verkenning; daarin werd voor de eerste periode alle nadruk gelegd op de noodzakelijkheid om te achterhalen „si les Allemands préparent une offensive brus-

quée dans la direction de Bale, de Liège, de 1'ile de Fionie ";

voor de periode van concentratie wordt o.a. verlangd „que toute violation ou menace de violation de la frontière suisse par les Allemands soit immédiatement signalée."

Logisch volgt hieruit, dat Joffre den definitieven vorm zijner manoeuvre pas kan vaststellen „aux premiers jours

1 L.c. I p. 145.

2 Ibid. p. 193 e.v.

Sluiten